Kể tên những tác phẩm văn học chữ Hán mà em biệt Mới Nhất

Thủ Thuật Hướng dẫn Kể tên những tác phẩm văn học chữ Hán mà em biệt 2022

Bann đang tìm kiếm từ khóa Kể tên những tác phẩm văn học chữ Hán mà em biệt 2022-01-11 13:09:51 san sẻ Thủ Thuật Hướng dẫn trong nội dung bài viết một cách Chi Tiết.

Truyện thơ Nôm hay Truyện Nôm thể thơ tiếng Việt viết bằng chữ Nôm (thường là thơ lục bát) để kể chuyện (trần thuật). Ðây là một quy mô tự sự có kĩ năng phản ánh về hiện thực của xã hội và con người với một phạm vi tương đối rộng, vì vậy có người gọi truyện thơ Nôm là trung thiên tiểu thuyết (tiểu thuyết vừa). Nội dung của truyện thơ Nôm thường phản ánh đời sống xã hội cũng như thể hiện ý niệm, lí tưởng nhân sinh của tác giả trải qua việc miêu tả và thường là miêu tả rõ ràng, tường thuật lại một cách tương đối trọn vẹn đời sống, tính cách nhân vật bằng một diễn biến với chuỗi những biến cố, sự kiện nổi trội. Truyện thơ Nôm tiêu biểu vượt trội cho văn học cổ xưa Việt Nam, nở rộ vào thời gian cuối thế kỷ XVIII, thời gian đầu thế kỷ XIX, do viết bằng tiếng Việt dùng chữ Nôm nên gọi là truyện Nôm. Truyện Nôm là một bộ phận văn học độc lạ và rất khác nhau và thể hiện nét thẩm mỹ và làm đẹp độc lạ và rất khác nhau của nền văn học phong kiến Việt Nam mà không nền văn học nào đã có được. Nội dung chính Mục lục Nguồn gốcSửa đổi Phân loạiSửa đổi Đặc điểmSửa đổi Đặc điểm nội dungSửa đổi Đặc điểm nghệ thuậtSửa đổi Thủ pháp dựng truyệnSửa đổi Vấn đềSửa đổi Nguồn gốc và sự tăng trưởng của truyện NômSửa đổi Khuyết danhSửa đổi Hạn chếSửa đổi Xem thêmSửa đổi Tham khảoSửa đổi Thư mụcSửa đổi Liên kết ngoàiSửa đổi Video tương quan Mục lục 1 Nguồn gốc 2 Phân loại 3 Đặc điểm 3.1 Đặc điểm nội dung 3.1.1 Truyện thơ Nôm bác học 3.1.2 Truyện thơ Nôm dân dã 3.2 Đặc điểm nghệ thuật và thẩm mỹ 3.3 Thủ pháp dựng truyện 4 Vấn đề 4.1 Nguồn gốc và sự tăng trưởng của truyện Nôm 4.2 Khuyết danh 5 Hạn chế 6 Xem thêm 7 Tham khảo 8 Thư mục 9 Liên kết ngoài Nguồn gốcSửa đổi Truyện thơ Nôm có nhiều nguồn gốc diễn biến rất khác nhau: Một số tác phẩm sử dụng diễn biến dân gian (lấy từ cổ tích, thần tích, Phật thoại…) vốn lưu hành trong dân gian như:Tấm Cám, Thạch Sanh, Quan Ầm Thị Kính, Tống Trân Cúc Hoa, Trương Chi… Một số tác phẩm lấy diễn biến trong văn học viết Trung Quốc (tiểu thuyết chương hồi, truyện truyền kì, ca bản), như: Song Tinh Bất Dụ, Hoa tiên, Truyện Kiều, Nhị độ mai, Tì bù quốc âm tân truyện… Một số tác phẩm lấy diễn biến từ chính đời sống tác giả và thực tiễn đời sống (có trải qua hư cấu, sáng tạo) như: Sơ kính tân trang, Truyện Lục Vân Tiên, Vợ ba Cai Vàng, Chàng Lía… Dù diễn biến xuất phát từ nguồn nào thì những truyện thơ Nôm vẫn quá nhiều phản ánh những yếu tố của thực tại xã hội và con người đương thời cũng như phản ánh tâm tư nguyện vọng, nguyện vọng của tác giả về những điều tốt đẹp hơn cho những nhân vật trong truyện. Phân loạiSửa đổi Có hai cách phân loại truyện thơ Nôm: Căn cứ vào thể thơ vốn để làm sáng tác, người ta chia truyện thơ Nôm thành hai loại là truyện thơ Nôm Đường luật và truyện thơ Nôm lục bát. Truyện thơ Nôm Đường luật không tồn tại nhiều, cũng như bị thất truyền, chỉ có một số trong những tác phẩm như: Tô Công phụng sứ, Chiêu Quân cống hồ, Lâm tuyền kì ngộ. Truyện thơ Nôm lục bát chiếm ưu thế với số lượng và thành tựu lớn, đại diện thay mặt thay mặt cho truyện thơ Nôm nói chung. Các tác phẩm tiêu biểu vượt trội có: Truyện Kiều, Hoa tiên, Truyện Lục Vân Tiên, Tống Trân Cúc Hoa, Phạm Tải Ngọc Hoa… Căn cứ vào đối tượng người tiêu dùng sáng tác, người ta chia truyện thơ Nôm thành hai loại là truyện thơ Nôm dân dã và truyện thơ Nôm bác học. Truyện thơ Nôm dân dã do những tác giả trong giới dân dã (thường là khuyết danh) sáng tác do được truyền miệng hoặc qua ghi chép thô sơ trong dân gian nên khó xác lập tác giả. Loại tác phẩm này cũng đa phần lưu hành trong dàn gian. Nội dung của chúng thường phản ánh khát vọng của người dân tầng lớp dưới (bình đẳng xã hội, thay đối vị thế trong xã hội, ước mơ ấm no, hòa bình, niềm hạnh phúc, những điều tốt đẹp trong môi trường sống đời thường… Chất lượng nghệ thuật và thẩm mỹ của loại truyện này cũng ở tại mức vừa phải, ngôn từ dân dã gần với lời ăn tiếng nói hằng ngày của nhân dân, ít có những giải pháp tu từ cũng như sử dụng những từ ngữ thể hiện quyền thế. Nhóm này còn có những tác phẩm như: Phạm Tải Ngọc Hoa, Tống Trân Cúc Hoa, Thoại Khanh Châu Tuấn… Truyện thơ Nôm bác học do những tác giả là trí thức Nho học (thường mang tên tuổi, lai lịch rõ ràng), thường là tầng lớp nho gia trong xã hội sáng tác và lưu hành rộng tự do nhưng đa phần vẫn trong giới trí thức tinh hoa. Nội dung của chúng thường phản ánh nhu yếu của giới trí thức lớp trên (giải phóng tình cảm, xác lập tài năng, phẩm hạnh). Chất lượng nghệ thuật và thẩm mỹ của truyện thơ Nôm bác học không nhỏ. Nhóm này còn có những tác phẩm như: Truyện Kiều, Hoa tiên, Phan Trần, Sơ kính tản trang, Truyện Lục Vân Tiên… Theo Đại học Xã hội và Nhân văn thành phố Hồ Chí Minh, những tác phẩm truyện thơ Nôm trọn vẹn có thể được phân loại như sau:[1] Truyện thơ Nôm tài tử giai nhân vay mượn Trung Quốc (như: Song Tinh Bất Dạ, Hoa tiên, Truyện Kiều, Ngọc Kiều Lê, Nhị độ mai, Hảo cầu tân truyện…).[2] Truyện thơ Nôm tài tử giai nhân do văn nhân Việt Nam tự sáng tác (như: Sơ kính tân trang, Lục Vân Tiên, Mộng hiền truyện, Vân Trung Nguyệt Kính tân truyện, Lưu nữ tướng…[3] Truyện thơ Nôm truyền kì (như: Bạch Viên Tôn Các, Bích Câu kì ngộ, Lưu Nguyễn nhập Thiên Thai tân truyện, Từ Thức tân truyện…).[2] Truyện thơ Nôm truyền thuyết (như: Chử Đồng Tử diễn ca, Đổng Thiên Vương tân truyện…).[4] Truyện thơ cổ tích (như: Thạch Sanh, Tống Trân Cúc Hoa, Thoại Khanh Châu Tuấn, Lâm Sanh Xuân Nương, Lưu Bình Dương Lễ…).[3] Truyện thơ Nôm ngụ ngôn (như: Truyện Trinh thử, Truyện Trê Cóc, Lục súc tranh công…).[5] Truyện thơ Nôm sử tích (khu biệt với diễn ca lịch sử dân tộc bản địa) (như: Chúa Thao cổ truyện, Ông Ninh cổ truyện, Trung quân đối diễn ca…)[6] Truyện thơ Nôm tôn giáo (như: Quan Âm tống tử bản hạnh, Quan Âm Thị Kính, Mục Liên Thanh Đề, Lưu Hương diễn nghĩa bảo quyển…).[7] Cho đến nay việc phân loại những tác phẩm truyện thơ Nôm vẫn còn đấy nhiều trở ngại do sự khác lạ giữa thể loại văn học này với những thể loại văn học khác là không thật thâm thúy[8] Đặc điểmSửa đổi Đặc điểm nội dungSửa đổi Truyện thơ Nôm thường hướng tới hai chủ đề chính: Truyện thơ Nôm bác họcSửa đổi Chủ đề giải phóng tình yêu đôi lứa: Đây là chủ để nổi trội trong những truyện thơ Nôm bác học mà nổi trội và hay thấy nhất là những tác phẩm như Sơ kính tân trang, Truyện Kiều… Trong những truyện này, những cặp đôi bạn trẻ nhân vật tài tử giai nhân đã đi đến với nhau bằng tình cảm yêu đương tự nhiên, chân thực, say đắm của tuổi trẻ và đầy tính lãng mạn. Những cặp đôi bạn trẻ nhân vật cũng thường phải vượt qua những trở ngại của lễ giáo và của những thế lực xã hội khác (nhờ việc trợ giúp nhất định của những lực lượng thần kì hoặc tiến bộ) để ở đầu cuối nên duyên chồng vợ, hưởng niềm hạnh phúc lứa đôi tương đối trọn vẹn, lí tưởng nhằm mục tiêu chứng tỏ cho tình yêu đôi lứa mãnh liệt của nhân vật trong truyện.[9][10] Truyện thơ Nôm dân dãSửa đổi Chủ đề đấu tranh cho công lí xã hội: Đây là chủ đề nổi trội trong những truyện thơ Nôm dân dã như mà nổi trội là những tác phẩm khuyết danh như Phạm Tải Ngọc Hoa, Tống Trân Cúc Hoa, Thoại Khanh Châu Tuấn… (ở một số trong những truyện thơ Nôm bác học, chủ đề đấu tranh cho công lí xã hội cũng rất được đề cập như Truyện Kiều, Truyện Lục Vân Tiên… nhưng chỉ là chủ đề phụ, cái chính vẫn là tình yêu đôi lứa trong xã hội phong kiến cũ). Các truyện này thường kết thúc có hậu (nhờ việc trợ giúp của những yếu tố thần kì, kì bí hay những nhân vật mang tính chất chất nghĩa hiệp), thoả mãn mơ ước về một xã hội công minh, về yếu tố thay đổi số phận của những tầng lớp dưới thấp hèn trong xã hội. Các mối tình cao đẹp, trong sáng cũng rất được nâng niu, ca tụng. Đồng thời chủ đề trong những tác phẩm thơ Nôm khuyết danh cũng là những cuộc đấu tranh của những người dân bị áp bức chống cường quyền bạo chúa bảo vệ tình yêu thủy chung, bảo vệ niềm hạnh phúc mái ấm gia đình, bảo vệ nhân phẩm. Qua cuộc đấu tranh nhiều lúc không cân sức ấy, tác giả truyện Nôm dân dã có ý thức làm nổi trội được những đề mà loại tác phẩm này luôn hướng tới Tố cáo bộ mặt thối nát, tàn bạo của xã hội phong kiến trên bước đường suy vong của nó. Trong yếu tố phản ánh hiện thực, tố cáo tội ác của giai cấp thống trị trong xã hội phong kiến xưa, nhằm mục tiêu vạch rõ thực ra của xã hội phong kiến, nói lên những nỗi thống khổ của quần chúng lao động dưới ách cai trị tàn bạo, gây ra bao nỗi lầm than trong môi trường sống đời thường, tác giả của những truyện nôm giàu tính quần chúng này cũng chưa tồn tại được cái nhìn khá đầy đủ, thâm thúy và toàn vẹn. Kẻ thù giai cấp của quần chúng hiện lên trong truyện chưa phải là cả khối mạng lưới hệ thống giai cấp phong kiến thống trị đã cấu kết với nhau để bóc lột nhân dân mà chỉ hiện lên lẻ tẻ từng đối tượng người tiêu dùng như quan lại đương thời, chúa đất, địa chủ… Hình thức bóc lột đó là bóc lột về mặt kinh tế tài chính vẫn không được những tác giả của cục phận văn học này đề cập đến. Song ở một mức độ nào đó những tác giả này đã và đang chung sức vạch rõ thực ra thối nát, tàn bạo quá nức của xã hội phong kiến nhiều bất công. Họ đã và đang dũng mãnh làm việc làm mà những nhà thơ, nhà văn đại diện thay mặt thay mặt cho quyền lợi của giai cấp thống trị không đủ can đảm làm hoặc che giấu để dối mình, lừa người mà bỏ qua giá trị nhân văn thâm thúy, giá trị tố cáo mạnh mẽ và tự tin của những mẩu chuyện này. Ðó là yếu tố trình diện chân dung thực vốn rất là dơ bẩn của giai cấp thống trị. Có thể nói, cùng với bộ phận văn học dân gian, truyện Nôm dân dã đã hỗ trợ toàn bộ chúng ta tìm hiểu thêm được nhiều mặt thuộc về thực ra của xã hội phong kiến, một xã hội mà lịch sử dân tộc bản địa dân tộc bản địa ta vẫn lên án cho tới ngày này. Những truyện Nôm khuyết danh đã xây dựng được một khối mạng lưới hệ thống nhân vật phản diện quen thuộc trong xã hội xưa từ vua chúa, quan lại, bọn nhà giàu ở nông thôn cho tới cả thần thánh (những thần thánh tàn ác). Qua lối ứng xử của khối mạng lưới hệ thống nhân vật phản diện này với những tầng lớp thấp hơn trong xã hội, những tác giả đã vạch trần, tố cáo thực ra xấu xa của giai cấp bóc lột, áp bức đồng thời nói lên tình trạng thống khổ của những tầng lớp nhân dân với một thái độ đồng cảm, cảm thông thâm thúy.. Những nhân vật phản diện này thường có những điểm lưu ý như: Vua chúa Nếu như trong văn học bác học vua chúa thường được nhắc tới với một thái độ tôn kính hoặc được định hình và nhận định như những thần tượng thiêng liêng tôn quý, đại diện thay mặt thay mặt cho thần linh quản trị và vận hành nhân dân, được thần tượng hóa nhằm mục tiêu nâng cao phẩm giá của mình thì ở truyện Nôm dân dã là trọn vẹn trái ngược. Họ chỉ là những tên hôn quân, bạo chúa đáng lên án nhất. Loại truyện này thường nói thật nhiều đến việc vua chúa ép duyên trắng trợn. Hoặc chúng ép những tân khoa trạng nguyên phải bỏ vợ tào khang (người vợ đã cùng chung sống trong cảnh nghèo hèn) để lấy con gái mình (hai tên vua trong Tống Trân Cúc Hoa đã lần lượt ép Tống Trân lấy con gái mình, bỉ ổi nhất là tên gọi vua nước Việt sau khoản thời hạn không ép được Tống Trân hắn đã đẩy chàng ra đi). Hoặc những tên vua như Trang vương trong Phạm Tải Ngọc Hoa, vua Hung Nô trong Lý Công đã ép những người dân con gái đẹp bỏ chồng để lấy mình. Tàn bạo nhất vẫn là Trang Vương, hành vi ép buộc của y đã đẩy Ngọc Hoa một cô nàng đang yêu thương vào chỗ chết. Cái chết của nhân vật này đã gieo vào lòng người đọc một nỗi thương tâm vô hạn và càng thấy căm thù hơn giai cấp phong kiến thống trị đã gây ra con phố chết của một người phụ nữ vô tội Trong những mẩu chuyện nôm, tầng lớp vua quan là tầng lớp có quyền, có lực nên tự được cho phép mình làm những việc trái với luân thường, đạo lý của một tầng lớp nổi tiếng là thanh cao, uyên nhã so với quần chúng lao động những con người bị áp bức đến cùng cực. Tên vua Bảo Vương trong Lý Công đã cương quyết cắt đứt tình cha con, nhẫn tâm bắt con gái độc nhất cho voi giày, không được thì đem thả bể trôi sông chỉ vì công chúa đã tự tiện yêu đương ngoài sự trấn áp của cha mẹ. Quan lại: Trong truyện Nôm dân dã, bon quan lại hiện lên với hình ảnh là những kẻ bất tài, bất lực, chỉ giỏi việc xu nịnh vua, giỏi ức hiếp dân lành, thu lợi về túi mình. Cả lũ triều thần trong Phạm Tải Ngọc Hoa không ngăn cản nổi vua làm điều xằng bậy lại còn xúi giục vua đi sâu vào tội lỗi. Tên quan trong Phương Hoa chỉ vì không lấy được người con gái đã hứa hôn đã đem tay chân đến giết hại, cướp của, phá nhà đất của cô. Địa chủ ở nông thôn: Những phú ông, những trưởng giả bọn giàu sang ở nông thôn được phản ánh trong những truyện Nôm khuyết danh dân dã khá thâm thúy và đanh thép. Nét nổi trội ở bọn người này là tư tưởng tham tiền hám của, luôn muốn tư lợi cho riêng mình, mà không biết nghĩ cho những người dân khác. Vì tiền, bọn chúng trọn vẹn có thể làm toàn bộ để thoán đoạt của cải, vật chất của người khác. Nổi bật cho nhân vật này phải kể tới tên trưởng giả trong Tống Trân Cúc Hoa. Vì tiền mà hắn đã coi con gái như một món hàng trọn vẹn có thể đánh mõ, rao làng, gả bán mấy lần cũng rất được mặc cho cô nàng nghèo kêu khóc thảm thương. Tóm lại toàn bộ những nhân vật phản diện này để đạt được tiềm năng ích kỷ, đê hèn của tớ đang không từ một thủ đoạn, một thủ đoạn đen tối, hiểm độc nào nhằm mục tiêu thỏa mãn thị hiếu diều mà chúng cần. Chúng đã giày xéo lên những đạo đức, luân lý cơ bản nhất, giày xéo lên những pháp lý mà chúng đưa ra, giày xéo lên tính mạng con người của người dân và phá hoại niềm hạnh phúc của bao nhiêu người vô tội. Ðồng thời với việc tố cáo tội ác của giai cấp thống trị, tác giả của cục phận văn học này đã nói lên được nỗi thống khổ của quần chúng lao động (niềm hạnh phúc tan vỡ, tính mạng con người bị rình rập đe dọa…) với một thái độ đồng cảm thâm thúy. Ðề cao phẩm chất tốt đẹp của quần chúng lao động: Truyện Nôm dân dã có một giá trị nhân đạo khá thâm thúy chính vì nó không riêng gì có tố cáo những tội ác của giai cấp thống trị với quần chúng lao động , với những con người bị áp bức, đè nén lên đời sống của nhiều người dân vô tội mà những tác giả của cục phận văn học này còn tồn tại ý thức tôn vinh phẩm chất tốt đẹp của quần chúng lao động, nhất là tôn vinh người phụ nữ con người thấp hèn nhất trong xã hội xưa, chịu nhiều oan ức của xã hội phong kiến Khuynh hướng tôn vinh quần chúng lao động đều thể hiện rất rõ ràng trong mọi truyện Nôm dân dã mà ai cũng trọn vẹn có thể thấy được. Ta thấy rằng những nhân vật chính lúc nào thì cũng là những người dân lao động, những người dân bị áp bức, bóc lột. Truyện viết về họ nên tác giả thường lấy tên họ đặt cho tác phẩm như những mẩu chuyện Thạch Sanh, Tấm Cám, Trương Chi Mị Nương Truyện Nôm dạng này cũng tôn vinh phẩm chất tốt đẹp của quần chúng nhân dân, tác giả của cục phận văn học này đa phần viết về những tình cảm tốt đẹp và lòng nhân đạo cao quý của mình. Trước hết là lòng thương người, một tình thương rất là mộc mạc, chân thành mà cảm động và vững chãi Một trong những người dân dân sống trong một xã hội bất công nhưng bằng những tinh thần tốt đẹp đã vượt qua thời cuộc và luôn sống tốt như những đạo lý của ông cha. Tình cảm giữa người với những người trong truyện Nôm cũng rất là thường trực, mà nổi trội nhất vẫn là tình cảm, tình yêu và sự thủy chung, sắt son của những cặp vợ chồng, họ yêu thương thắm thiết và chung thủy hết mực với nhau. Sự chung thủy của vợ chồng Phạm Công Cúc Hoa, Phạm Tải Ngọc Hoa đã hỗ trợ họ vượt qua mọi thử thách, mọi cảnh ngộ éo le mà xã hội phong kiến đã bày ra, giúo họ vượt lên trên sự cám dỗ của giàu sang, phú quý, tại vị trước yếu tố rình rập đe dọa của cường quyền, đấm đá bạo lực cũng đó là người đại diện thay mặt thay mặt cho tình yêu thương thắm thiết trong những mái ấm gia đình người lao động nghèo trong xã hội cũ Ngoài ra tác giả của cục phận văn học này cũng đặc biệt quan trọng để ý tôn vinh đến người phụ nữ. Ðây cũng là một nét rực rỡ của văn học quá trình này đồng thời nó cũng là yếu tố phản ánh vai trò, hiệu suất cao của người phụ nữ trong văn học. Các nhân vật phụ nữ xuất hiện trong những truyện Nôm dân dã có nhiều nét thay đổi: Họ xuất hiện với một tư thế của người vươn lên làm chủ vận mệnh của tớ, đưa bản thân mình chống lại tình hình éo le, xấu số, chứ không buông xuôi, yếu ớt như trong những mẩu chuyện cổ tích. Thường xuất thân từ lá ngọc cành vàng (con nhà triệu phú trở lên như Cúc Hoa) nhưng những nhân vật nữ nó lại sở hữu thân phận rõ ràng của quần chúng lao động (họ cũng trở nên áp bức, đè nén; giàu lòng trắc ẩn, giàu lòng thương người). Nhân vật người phụ nữ trong thời kì này còn có những điểm đáng để ý như: Các nhân vật nữ đã dám hành vi theo tâm lý của tớ chứ không theo đạo đức phong kiến. Hành động của Cúc Hoa, Ngọc Hoa quả là những hành vi táo bạo. Hai cô nàng này đã cương quyết lấy người con trai mà tôi đã thương yêu dù những chàng trai đó là những người dân ăn mày nghèo nàn vì chỉ có tình yêu mới đem lại niềm hạnh phúc vợ chồng. Quan niệm về hôn nhân gia đình của Cúc Hoa, Ngọc Hoa là một ý niệm rất là tiến bộ, nó vượt xa ý niệm môn đăng hộ đối của những cô nàng quý tộc xưa. Bởi vì, ai cũng biết, sự sắp xếp của mái ấm gia đình phong kiến xưa không phải luôn đưa tới niềm hạnh phúc cho những người dân trong cuộc nếu chúng không đến theo ý muốn của từng người. Hoàn toàn khác với những cô nàng trong truyện Nôm bác học, đến với tình yêu bằng sự rung động của giới tính, những cô nàng của truyện Nôm dân dã đã đi đến với tình yêu bằng sự rung động của đạo đức lòng yêu thương những người dân nghèo nhưng có một phẩm hạnh cao quý và đáng tôn trọng. Ðây đó là cơ sở của nhiều mối tình son sắt, thủy chung mặc kệ những ngang trái của đời sống cũ. Một số nhân vật nữ không riêng gì có dám dữ thế chủ động xây dựng niềm hạnh phúc mà còn tích cực đấu tranh để bảo vệ niềm hạnh phúc và tình yêu đẹp tươi của tớ, dám đương đầu với những ý kiến trái chiều, những định kiến cũ nát của xã hội. Và trong cuộc đấu tranh đó họ đã thể hiện những phẩm chất tốt đẹp (lòng vị tha, đức hi sinh, nghị lực phi thường, trí thông minh quyết đoán…) của tớ mà nội dung phản ánh còn được mở rộng, ý nghĩa xã hội của chủ đề được nâng cao. Cuộc đấu tranh của mình ngoài ý nghĩa bảo vệ niềm hạnh phúc, tình yêu còn tồn tại ý nghĩa bảo vệ nhân phẩm, bảo vệ chính nghĩa, bảo vệ công lý cho những người dân đồng cảnh ngộ. Ngoài ra những tác giả truyện Nôm dân dã cũng thường đưa ra những cách xử lý và xử lý tích cực, tiến bộ những yếu tố xã hội. Có thể nói tới việc như sau: Truyện Nôm dân dã không riêng gì có đưa ra những yếu tố lớn lao cho nhân vật và thường gắn với thời cuộc mà truyện Nôm còn đưa ra được cách xử lý và xử lý tích cực là để những người dân lương thiện thắng lợi những lực lượng bạo tàn. Ðây là phần lãng mạn tích cực của cục phận văn học này vì trong quyết sách phong kiến nói chung nhân dân lao động khó mà tìm kiếm được niềm hạnh phúc trọn vẹn. Các tác giả truyện Nôm luôn làm sáng tỏ một điều là sống trong xã hội đen tối đó quần chúng lao động lúc nào thì cũng luôn có thể có một ước mơ về một xã hội không tồn tại sự bất công, bất bình đẳng, một xã hội thái bình trong số đó người ta sống yêu thương nhau và có niềm hạnh phúc khá đầy đủ, được sống tự do với chính bản thân mình mình, họ ước mơ một xã hội có vua tốt, tôi hiền. Ðó là những mơ ước chính đáng (xét trong tình hình xã hội) chứ chưa phải là những mơ ước đúng đắn nhất, khá đầy đủ nhất. Tác giả của cục phận văn học này là những người dân có môi trường sống đời thường khá thân thiện với quần chúng lao động nên họ hiểu được quần chúng nhiều hơn thế nữa và phản ánh được những ước mơ đẹp tươi, phản ánh được tinh thần sáng sủa mạnh khỏe của quần chúng vào sáng tác của tớ. Vì thế những sáng tác của những tác giả dân dã này đã tiếp thêm sức sống và cống hiến cho con người lao động trong xã hộ xưa, quần chúng tìm tới những sáng tạo nghệ thuật và thẩm mỹ này. Ba yếu tố này sẽ là ba điểm lưu ý chính về nội dung của truyện Nôm dân dã. Ba điểm lưu ý này đã và đang nói lên rằng truyện Nôm dân dã có một nội dung thân thiện với ý niệm đạo đức, thẩm mĩ của quần chúng lao động. Theo nhà văn Nguyễn Lộc thì truyện Nôm dân dã có khác[9], tự do yêu đương thực ra chưa phải là yếu tố. Ông nhận định rằng: Truyện Nôm dân dã đa phần đặt yếu tố bảo vệ tình vợ chồng, nói rộng ra là bảo vệ mái ấm gia đình trong thời kì tan rã của quyết sách phong kiến. Quả thật như vậy, cuộc đấu tranh vượt qua thử thách của những nhân vật chính trong loại truyện thơ Nôm cổ tích là phía tới việc xác lập đạo lí mái ấm gia đình, ca tụng đạo nghĩa vợ chồng mang sắc tố giáo huấn, răn đời. Đó không phải là cuộc đấu tranh vươn tới ước mơ giải phóng thành viên, tự do trong tình yêu, hôn nhân gia đình đôi lứa. Chính vì vậy mà ta thấy đôi nhân vật nam nữ trong loại truyện Nôm cổ tích kết hôn một cách thuận tiện và đơn thuần và giản dị ngay từ trên đầu truyện, còn đôi lứa trong loại truyện Nôm TTGN phải trải qua cuộc đấu tranh sinh tử mới đạt tới cái đích ở đầu cuối là hôn nhân gia đình. Đúng như nhận định của Đổng Quốc Viêm trong Minh Thanh tiểu thuyết tư trào: Tiểu thuyết TTGN chính diện biểu lộ văn nhân, biểu lộ lí tưởng tình ý của văn nhân. Dù ở trình độ nào thì cũng trọn vẹn có thể nói rằng, đấy là kiểu loại văn học tự mình viết về phần mình[11] Đặc điểm nghệ thuậtSửa đổi Kết cấu: Truyện thơ Nôm thường kết cấu theo quy mô: Gặp gỡ (Hội ngộ) Tai biến (Lưu lạc) Đoàn tụ (Đoàn viên, kết thích phù hợp với kết thúc có hậu và phần ngoại truyện xem bảng dưới).Tuỳ vào chủ đề của tác phẩm mà phần nào sẽ tiến hành nhấn mạnh vấn đề. Đối với những truyện thơ Nôm mang chủ đề giải phóng tình yêu đôi lứa, thì gặp gỡ thường được nhấn mạnh vấn đề, tác giả để nhiều trang viết để đi sâu vào miêu tả và tán dương tình yêu tự do, say đắm của đôi lứa nhằm mục tiêu thể hiện tình yêu mãnh liệt của cặp đôi bạn trẻ đó. Đối với những truyện thơ Nôm mang chủ đề đấu tranh cho công lí xã hội thì tai biến (và sự đấu tranh vượt qua những tai biến trong môi trường sống đời thường) là phần quan trọng. Tuy nhiên, cả hai loại truyện này đều cơ bản có kết thúc giống nhau với một kết thúc có hậu, kết thúc có tính chất lí tưởng. (Tất nhiên, cũng luôn có thể có những tác phẩm có hậu chỉ là hình thức bề ngoài, thực ra là kết thúc thảm kịch, ví như Truyện Kiều, phản ánh khát vọng (đồng thời cũng là yếu tố bế tắc, bất lực) của tác giả trước thực tại bất công, nghiệt ngã của xã hội xưa.). So với văn học dân gian, truyện Nôm dân dã cũng luôn có thể có một số trong những nét khác lạ thể hiện của một thể loại có kĩ năng phản ánh hơn truyện cổ như tác giả đã để ý mô tả một số trong những cảnh sinh hoạt xã hội và con người, yếu tố trữ tình quá nhiều đã có vị trí đáng kể, thỉnh thoảng có tác giả đã để ý miêu tả tâm trạng của nhân vật. Ngoài ra truyện Nôm dân dã cũng không hề những lời phản hồi, triết lý về đời sống của tác giả ở đầu hay cuối truyện như ở truyện cổ.[12] Hội ngộ Khung cảnh vạn vật thiên nhiên: đi dạo, viếng cảnh… Khung cảnh mái ấm gia đình: gặp nhau xuất hiện gia trưởng… Hôn nhân Do cha mẹ ước định trước Tự ý đính hôn Tai biến Tai họa đột ngột: bị vu oan, bị đưa sang xứ khác… Bị tiểu nhân chia rẽ, bức hại… Đôi bên vượt qua trắc trở Một lòng chung thủy, trọn vẹn có thể tự vẫn để giữ phẩm hạnh (nhưng được cứu sống) Thi đỗ được ban chức tước Lập được công lao lớn Đoàn viên Kết hôn trong cảnh vinh hiển / được vua tứ hôn Có thể một chàng cưới hai, ba nàng (kết thúc không tồn tại hậu) Ngoài ra, xét về mặt văn hóa truyền thống tư tưởng, toàn bộ chúng ta thấy loại truyện Nôm thể hiện rõ ý thức hệ và nhân sinh quan của Nho gia. Tài tử và giai nhân dù tình cảm có vượt rào đến đâu thì cũng tạm ngưng trong vòng lễ nghĩa phong kiến. Tài năng, phẩm hạnh của tài tử và giai nhân phản ánh rõ mẫu hình lí tưởng của nhà Nho. Còn ở loại truyện Nôm truyền kì ta thấy tác động rõ ràng tư tưởng Đạo giáo. Yếu tố thần tiên, thoát tục của Đạo giáo chi phối rất rộng đến hành trạng nhân vật và diễn biến của truyện. Với loại truyện Nôm cổ tích thì tư tưởng Phật giáo và tín ngưỡng dân gian thể hiện khá rõ ràng: mô típ cầu Trời khấn Phật được con; người cõi trên đầu thai xuống trần; Phật, Trời thử thách đức hạnh của nhân vật chính; được Trời, Phật, thần thánh ban được cho phép lạ và tương hỗ khi hoạn nạn; Thế giới thiên đình, địa phủ, người chết xuống âm ti được hoàn sinh trở lại dương gian, tư tưởng quả báo luân hồi… tham gia vào thật nhiều vào loại truyện này. Nhân vật: Nhân vật của truyện thơ Nôm thường được phân thành hai tuyến rõ ràng: nhân vật chính diện (đại diện thay mặt thay mặt cho cái tốt, vẻ đẹp, cái tiến bộ) và nhân vật phản diện (đại diện thay mặt thay mặt cho cái xấu, điều ác, cái bảo thủ). Ở những truyện thơ Nôm xuất sắc (như Truyện Kiều), lại sở hữu những nhân vật lưỡng diện, khó xác lập rõ ràng là chính diện hay phản diện (như Thúc Sinh trong Truyện Kiều). Có những truyện thơ Nôm lại không tồn tại nhân vật phản diện do không đưa ra vấn để đấu tranh giai cấp hoặc đấu tranh tư tưởng (Hoa tiên, Mai đình mộng kí). Cũng có những nhân vật chỉ có ý nghĩa hiệu suất cao, không cần xếp vào loại nào (ví dụ nổi bật nổi bật nhân vật nàng hầu, nhân vật người dẫn đường, thầy bói…) do thường là nhân vật phụ hoặc chỉ có rất ít tác động đến tình hình hay lời nói, ứng xử hay đời sống của nhân vật. Nhân vật truyện thơ Nôm cũng thường được xây dựng theo khuôn mẫu, những môtip như: chàng trai nghèo nhưng hiếu học và học giỏi (sau thành đạt), chung tình; cô nàng (nhà giàu) nết na, đảm đang, hiếu thảo; Tuy nhiên, đã và đang có một vài nhân vật truyện thơ Nôm được xây dựng đa chiều, sinh động hơn (có tính cách thành viên, có đời sống tâm lí phong phú…), nổi bật nổi bật là nhân vật Thuý Kiều trong Truyện Kiều của Nguyễn Du. Ngoại hình những nhân vật cũng rất được để ý miêu tả, nhưng nhìn chung vẫn theo lối ước lệ, tượng trưng theo từng nhân vật và vị thế của mình trong xã hội. Ở những truyện thơ Nôm thành công xuất sắc nhất, ngoại hình nhân vật đã có những nét thành viên hoá, biểu thị tính cách, số phận. Các nhân vật cũng rất được khắc hoạ thống qua ngôn từ đối thoại trong suốt mẩu chuyện. Một số nhân vật (ở truyện thơ Nôm bác học) đã được khắc hoạ đời sống tâm lí trải qua việc tả cảnh ngụ tình hoặc miêu tả trực tiếp tâm trạng, tâm lí (ngôn từ độc thoại của nhân vật và thường thể hiện tính cách, phong thái, lối tâm lý, mối quan tâm của nhân vật…). Do đa phần lấy chuyện xưa, tích cũ làm đối tượng người tiêu dùng miêu tả chính trong suốt mẩu chuyện nên truyện thơ Nôm mang vào mình một số trong những đặc trưng của truyện cổ tích hoặc truyện kể dân gian trong cách xây dựng nhân vật, miêu tả thời hạn, không gianHầu hết những truyện Nôm, nhất là truyện Nôm dân dã đều miêu tả nhân vật để nhằm mục tiêu khắc họa ý đồ mà diễn biến đã xây hình thành chứ không phải đi sâu khắc họa tính cách nhân vật đó. Ngoại hình con người trong thể loại truyện này cũng không nhiều khi được miêu tả và nếu có chỉ miêu tả sơ sàicông thức cốt chỉ để người nghe nhận ra đó là loại người xấu, hay tốt mà thôi. Ví như nhân vật Cám trong truyện Tấm Cám, Cúc Hoa trong Phạm Công Cúc Hoa, cô nàng (Mộng Hiền truyện). đều là kiểu nhân vật như vậy. Ngay cả nàng Kiều Nguyệt Nga của cụ Đồ Chiểu cũng không được chú trọng miêu tả ở dung mạo hình thức bề ngoài và lại đặc biệt quan trọng lưu ý vẻ đẹp tiết hạnh đáng quý nổi trội. Như vậy, nhìn chung ở truyện Nôm Xu thế phiếm chỉ hóa vẫn là đặc trưngkhá phổ cập, và nhân vật trong truyện Nôm thực ra vẫn còn đấy ở dạng quy mô nhiều hơn thế nữa đậm cá tính[13] Nhân vật truyện thơ Nôm bác học thường là một hiện tượng kỳ lạ nghệ thuật và thẩm mỹ có tính ước lệ. Đặc điểm ngoại hình nhân vật cũng luôn có thể có tương quan đến việc tăng trưởng của diễn biến và thường có những tín hiệu để nhận ra như: tên thường gọi, về tiểu sử, nghề nghiệp… Những tín hiệu này được trình diễn ngay từ trên đầu và tác động đến việc tăng trưởng về sau của diễn biến. Cách miêu tả vẻ đẹp Thúy Vân, Thúy Kiều rất khác nhau trong Truyện Kiều dường như cũng dự báo về số phận của từng người sau này: “Vân xem trang trọng khác vời Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang Hoa cười ngọc thốt đoan trang Mây thua nước tóc, tuyết nhường màu da. Kiều càng tinh xảo mặn mà So bề tài sắc lại là phần hơn Làn thu thủy, nét xuân sơn Hoa ghen thua thắm, liễu hờn kém xanh” Hoạt động của nhân vật truyện thơ Nôm Việt Nam cũng rất được miêu tả theo nguyên tắc ước lệ. Nhìn chung, nhân vật truyện thơ Nôm vẫn chưa thoát khỏi những khuôn mẫu của nhân vật truyện cổ tích và vị thế mang khá đầy đủ đặc trưng của nhân vật truyện cổ tích. Chúng ta hãy xem xét những nhân vật trong Thoại Khanh Châu Tuấn, Phạm Công Cúc Hoa đều như được đúc ra từ một khuôn. Một số nhân vật nam như Lý Công, Phạm Công, Châu Tuấn đều mồ côi từ nhỏ, đều là những học trò nghèo phải đi ăn mày hoặc dắt mẹ đi ăn mày như vẫn nuôi chí học thành tài và ở đầu cuối đều thi đỗ Trạng Nguyên. Trong tình yêu họ đặc biệt quan trọng thủy chung son sắt. Mặc dù thành đạt bị vua ép gã công chúa đều tìm cách chối từ mặc dầu bị đày ra viễn xứ, xa vợ con hàng trăm năm trời vẫn không nguôi nhớ thương. Còn hầu hết những nhân vật nữ thường xinh đẹp tuyệt vời, một lòng hiếu thảo với mẹ chồng, đảm đang nuôi chồng ăn học và lúc gặp hoạn nạn trở ngại xa chồng họ vẫn luôn giữ tròn danh tiết, kiên trinh đợi chờ. Đó là nét phẩm chất chung của nhân vật truyện thơ Nôm Việt Nam. Vì vậy theo nhận xét của Kiều Thu Hoạch trong Truyện Nôm nguồn gốc và thực ra thể loại: Thế giới nhân vật truyện thơ Nôm có tính chất lí tưởng hóa nhiều hơn thế nữa là hiện thực. Những nhân vật tốt, tích cực không lúc nào chịu thất bại trước những thế lực phản động có quyền uy mãnh mẽ trong xã hội để ở đầu cuối đi đến kết thúc tốt đẹp. Ngay cả những truyện Nôm bác học như truyện Kiều, Lục Vân Tiên Kiều Nguyệt Nga cũng xây dựng nhân vật nhằm mục tiêu đi tới trường hợp kết thúc có hậu này. Và để tiến hành điều này tác giả truyện thơ Nôm đôi lúc phải nhờ đến việc tương hỗ của những yếu tố thần kỳ. Mặt khác, nhân vật truyện thơ Nôm dân dã thường không trải qua việc miêu tả ngoại hình hay phân tích nội tâm mà đa phần được thể hiện trải qua hành vi. Ngôn ngữ đối thoại được vốn để làm biểu lộ cảm nghĩ của nhân vật. Đây là nguyên tắc về nghệ thuật và thẩm mỹ có tính chất cơ bản trong việc xây dựng nhân vật truyện. Hình ảnh dụng cụ: Bên cạnh hình tượng về con người (nhân vật), truyện thơ Nôm còn tồn tại những hình tượng dụng cụ cũng luôn có thể có mức giá trị thẫm mĩ độc lạ và rất khác nhau. Những dụng cụ như cây đàn thần, gốc đa, chiếc áo, cây trâm… được xem hình tượng tiêu biểu vượt trội trong truyện thơ Nôm, góp thêm phần vào việc xây dựng diễn biến theo ý đồ của tác giả. Ta nhận thấy mọi khi hình tượng cây đàn xuất hiện trong những truyện thơ Nôm như Thạch Sanh, Thoại Khanh Châu Tuấn, Truyện Kiều đều góp thêm phần làm sống động nội dung mẩu chuyện và cũng luôn là yếu tố tạo ra hàng loạt những sự kiện, biến cố quan trọng của mẩu chuyện. Cây đàn thần giúp nàng Thoại Khanh bày tỏ nỗi niềm về đời sống chìm nỗi lưu lạc đau khổ của tớ (Thoại Khanh Châu Tuấn); cũng tiếng đàn thần dìu dặt khúc nhạc tha hương làm cho binh sĩ của quân ngoại xâm cảm thấy lòng day dứt nỗi nhớ quê và buông kiếm không thích chém giết đánh nhau nữa (Thạch Sanh); còn khúc nhạc hồ cầm của Thúy Kiều lại là muôn khúc bi ai thảm sầu về kiếp hồng nhan bạc mệnh giúp bén duyên với chàng Kim và cũng là khúc ly tao của một kiếp đoạn trường (Truyện Kiều Nguyễn Du). Còn thật nhiều hình tượng dụng cụ khác trong khuôn khổ nội dung bài viết không thể nêu hết tuy nhiên, chỉ nhìn nhận qua hình tượng cây đàn đã và đang thấy hình tượng dụng cụ cũng là hình tượng văn học góp thêm phần làm cho truyện thơ Nôm có thêm nét mới, độc lạ và rất khác nhau sống mãi trong tâm người đọc Không gian thời hạn: Không thời hạn thể hiện xuyên thấu trong truyện thơ Nôm cũng là một trong những yếu tố góp thêm phần tạo ra giá trị nghệ thuật và thẩm mỹ đọc đáo của tác phẩm. Thời gian xuất hiện ở hầu hết quy mô truyện này là thời hạn tuyến tính, khởi đầu từ những mẩu chuyện từ đời xửa, đời xưa; không khí là không khí phiếm chỉ, thường là ở một địa điểm nào đó xa xôi không nhớ rõ. Tên người, tên đất nhiều khi chỉ có ý nghĩa tượng trưng chứ không tồn tại ý nghĩa lịch sử dân tộc bản địa rõ ràng. Ví dụ, chuyện Tống Trân Cúc Hoa được kể rằng xẩy ra ở đời vua Thái Tông như đó là Thái Tông thời Lý, thời Trần hay thời Lê thì tác giả truyện không nói rõ. Sau đó có chuyện Tống Trân bị đày sang nước Tần mười năm thì địa điểm càng mơ hồ vì tương ứng cả ba thời Lý, Trần, Lê đều làm gì có nhà Tần mà chỉ có Tống, Nguyên, Minh, Thanh mà thôi. Ở Truyện Lý Thông kể lại yếu tố của đời vua Tảo vương, nhưng đó là ông vua thời nào, nước nào thì vẫn không được xác lập. Do vậy đây vẫn là mẩu chuyện phiếm chỉ về không thời hạn. Xu hướng phiếm chỉ hóa không riêng gì có có trong truyện thơ Nôm dân dã mà còn xuất hiện ngay ở truyện Nôm bác học. Trong Tựa truyện Song Tinh của Nguyễn Hữu Hào, người biên khảo đã viết:Truyện Kiều xây dựng trên nền lịch sử dân tộc bản địa và xã hội thực tiễn, nền chính trị thực tiễn đời Minh Gia Tĩnh; còn truyện Song Tinh thì chỉ là phiếm chỉ, đặt vào đời phong kiến nào thì cũng rất được, và cũng trọn vẹn có thể xẩy ra ở việt nam. Tuy nhiên, trong cả Truyện Kiều vị trí và thời hạn xẩy ra những sự kiện đều ở tại Trung Hoa. Như vậy nội dung phản ảnh hiện thực tất yếu cũng là hiện thực xã hội Trung Hoa, không thể là Việt Nam. Tuy nhiên khúc xạ từ hiện thực ấy rọi chiếu vào xã hội phong kiến việt nam lúc bấy giờ vẫn đang còn mức giá trị phản ánh rất rộng. Như thế, Xu thế phiếm chỉ về không thời hạn là một đặc trưng nghệ thuật và thẩm mỹ của quy mô thơ Nôm nói chung. Đây là kiểu tư duy dân gian, cổ tích vì hầu hết những truyện thơ Nôm đều là chuyện kể lại, chép lại theo tích cũ, chuyện cũ, do đó cái hiện thực được phản ánh trong nó cũng là cái hiện thực của những truyện cũ, tích cũ, là cái thực tại cổ tích[14] Người kể chuyện: Truyện thơ Nôm dân dã sinh ra là để kể chuyện, do vậy ngôn từ tác phẩm là ngôn từ kể chuyện và tất yếu người kể chuyện cũng đóng vai trò cực kỳ quan trọng. Cách nói khoa trương, phóng đại, cách nói ước lệ tượng trưng của nghệ thuật và thẩm mỹ kể chuyện dân gian là một đặc trưng trong phong thái kể chuyện của những tác giả truyện thơ Nôm. Trong truyện Lý Công, cảnh công chúa Bạch Hoa bị hành hình được người kể miêu tả thật ghê rợn: Bảy châu tám quận thành đô Chợ tan nhà đóng xem đưa hành hình Thuyền tàu trả lái chông chênh Thiên sầu địa thảm tung hoàng tới nay Đặc biệt, ở câu mở đầu và kết thúc truyện Nôm tính công thức, ước lệ thể hiện khá rõ. Ở nhiều truyện Nôm rất khác nhau, chẳng biết nội dung truyện thế nào nhưng nhất thiết người kể vẫn phải mở đầu hoặc kết thúc bằng những lời ca tụng tốt đẹp, hay bằng những lời lẽ có tính chất chúc mừng: Nay mừng Nam Bắc thuận hòa, Chẳng còn lo ngại đường xa nỗi gần Chữ rằng dĩ đức vi tiên Ai ai chi lấy bút nghiên chép truyền (Hoàng Triều) Mừng nay vừa thuận nước an, Lê dân lạc nghiệp bốn phương yên hòa Oai linh vỗ bụng âu ca, Chúc cho vạn thọ nhà nhà bình an (Phạm Công Cúc Hoa) Lược bày đời vua nhà Chu Trị vì thiên hạ phong lưu thuận hòa (Địa Tạng bản hạnh) Thậm chí ở Truyện Kiều tuy nhiên nội dung phản ánh sự thối nát, bất công của xã hội phong kiến đã kinh rẽ phụ nữ và những người dân tài hoa bị vùi dập dưới sự chi phối của quyền lực tối cao nhưng vẫn được mở đầu bằng câu thơ công thức: Rằng năm Gia Tĩnh đời Minh, Bốn phương yên bình hai kinh vững vàng Đây là một điểm lưu ý rất thuận tiện nhận dạng ở quy mô truyện thơ Nôm nhưng cũng cần được hiểu thêm rằng đó là những bình phẩm, phản hồi mang triết lý nhân sinh của người kể chuyện của tác giả. Đó là kiểu tư duy nhân dân mà đâu đó toàn bộ chúng ta vẫn thường hay gặp ở những câu thành ngữ, túc ngữ trong kho tàng văn học dân gian. Mặc khác, người kể chuyện trong truyện thơ Nôm, nhất là truyện thơ Nôm dân dã hay có lối kể dân dã, mộc mạc. Đó là nét tươi tắn chân chất thân thiện, bình dị nhưng không kém phần duyên dáng vốn có của người nông dân Việt Nam. Điều này cũng lý giải vì sao truyện thơ Nôm tuy nhiên qua trấn áp gắt gao của triều đình phong kiến nhưng vẫn lưu truyền và sống mãi với thời hạn, vẫn được nhân dân yêu thích, truyền tụng. Yếu tố thần kỳ: Để xây dựng mẩu chuyện theo quy mô kết thúc có hậu, quy mô: gặp gỡ tai biến đoàn viên quen thuộc vẫn thường xuất hiện những truyện thơ Nôm, nhất là truyện thơ Nôm dân dã, yếu tố thần kỳ được sử dụng như thể một hình tượng đặc trưng của thể loại văn học này. Chính vì thế Kiều Thu Hoạch trong giáo trình Truyện Nôm nguồn gốc và thực ra thể loại đã xác lập: Yếu tố thần kỳ chẳng những chỉ là một giải pháp nghệ thuật và thẩm mỹ quan trọng để tiến hành quy mô cấu trúc gặp gỡ tai biến đoàn viên mà còn là một một đặc trưng thi pháp không thể thiếu của thể loại truyện này. Trong quy mô cấu trúc gặp gỡ tai biến đoàn viên của truyện Nôm thì trường đoạn tai biến có nhiều diễn biến phức tạp nhất của diễn biến. Tại đây nhân vật chính luôn luôn phải trải qua những biến cố cực kỳ kinh khủng tưởng như vượt quá sức chịu đựng của một con người thường thì. Trong những trường hợp như vậy, đành rằng nhân vật chính giữ vai trò quan trọng có ý nghĩa quyết định hành động, tuy nhiên không riêng gì có có thế vẫn không thể thiếu được sự tương hỗ của một sức mạnh vô hình dung, thường được biểu lộ bằng những lực lượng siêu nhiên và những yếu tố thần kỳ. Nhờ vậy mà nhân vật chính đã có thểvượt qua hàng loạt những tai ương tưởng chừng không thể vượt qua, để đi đến thắng lợi ở đầu cuối, đi đến kết cục đoàn viên một cấu trúc quen thuộc của quy mô truyện thơ Nôm. Trong truyện Phạm Công Cúc Hoa, chàng Phạm Công vì công chịu lấy công chúa Hung Nô nên bị chúa Hung Nô sai quân chặt tay, khoét mắt, đục răng Nhưng nhờ có Ngọc Hoàng sai chư tướng xuống phù phép, nên chàng đã lành lặn như xưa. Còn nàng Cúc Hoa tuy đã chết những vẫn thường hiện linh để giúp sức chồng con. Và cảnh tưởng ly kỳ hơn là lúc Phạm Công vì quá thương nhớ vợ nên đã lặn lội xuống âm ti tìm gặp. Chính tình yêu thủy chung của chàng khiến Diêm Vương cảm động nên được cho phép Cúc Hoa trở lại trần gian sống niềm hạnh phúc cùng chồng. Cảnh tượng này cũng xuất hiện ở truyện Phạm Tải Ngọc Hoa khi nàng Ngọc Hoa tự tử để được xuống âm ti gặp chồng. Tại cõi âm binh, Ngọc Hoa cùng Phạm Tải viết cáo trạng kiện Trang Vương. Trang Vương đã biết thành bắt xuống âm ty xử tội và bị bỏ vạc dầu. Hai vợ chồng Phạm Tải, Ngọc Hoa hồi sinh trở về dương thế. Sau đó Phạm Tải được Ngọc Hoàng cho làm vua chăn dân thái bình an nhàn. Ở Thoại Khanh Châu Tuấn một loạt yếu tố thần kỳ cũng liên tục xuất hiện xung quang nhân vật Thoại Khanh. Châu Tuấn chồng Thoại Khanh khi đỗ Trạng nguyên đã biết thành lưu đày sang nước Tề vì không chịu kết hôn cùng công chúa con vua. Mòn mỏi đợi chờ trong bảy năm không thấy chồng về, Thoại Khanh đã dắt mẹ chồng sang Tề quốc tìm chồng. Giữa đường, đói khát sức kiệt nàng đã phải cắt thịt ở cánh tay mình cho mẹ chồng ăn. Vì đã có Phật tổ phù hộ nên cánh tay nàng vẫn không hề chảy máu, sau còn được Ngọc Hoàng cho linh sơn đắp vào lành lặn như cũ. Dọc lối đi, lúc ăn xin trong ngôi miếu hoang, Thoại Khanh lại bị Dâm thần cưỡng bức, móc mù mắt. Về sau nhờ phép tiên hai tròng mắt được mua về lắp vào sáng lại như xưa. Khi trải qua rừng sâu nàng còn được lại được hổ thần cõng giúp nên nhanh gọn đến địa phận nước Tề. Đặc biệt thần kỳ là Thoại Khanh còn được Phật tổ cho cây đàn thần, đây đó là vật môi giới giúp nàng tìm lại Châu Tuấn, kết thúc đoạn đường tìm kiếm đầy khổ ải của đời mình và nhận được thành quả viên mãn. Ngay cả chuyện Nôm bác học Lục Vân Tiên của nhà nho Nguyễn Đình Chiểu cũng xuất hiện rất những yếu tố thần kỳ. Theo thống kê của Nguyễn Quang Vinh trong Tạp chí Văn học số 4 1972 thì truyện Lục Vân Tiên có đến mười hai lần xuất hiện những yếu tố thần kỳ để phù trợ cho Vân Tiên, Nguyệt Nga trừng phạt những lực lượng gian ác và vượt qua được mọi trở ngại, thử thách. Trong Sơ kính tân trang tuy nhiên mẩu chuyện viết từ nguyên mẫu mối tình hiện thực bi thảm giữa nhà thơ tài hoa Phạm Thái và Trương Quỳnh Như nhưng yếu tố thần kỳ vẫn được sử dụng như một phương pháp để đi đến kiểu kết thúc có hậu. Chi tiết Trương Công đã ngoài sáu mươi tuổi lại sinh con và nàng Thụy Châu đó là Quỳnh Như hóa kiếp vô tình gặp gỡ Phạm Thái trên chùa để rồi tái duyên đó là những rõ ràng ly kỳ hỗ trợ cho mẩu chuyện đi đến kết cục ngập tràn niềm hạnh phúc. Như vậy, qua một số trong những dẫn chứng, toàn bộ chúng ta nhận thấy việc sử dụng yếu tố thần kỳ trong truyện thơ Nôm là một giải pháp nghệ thuật và thẩm mỹ không thể thiếu để hướng nhân vật chính đi đến kết thúc có hậu cho mẩu chuyện. Nếu giải pháp đó không được tiến hành như một quy trình ngặt nghèo thì tác phẩm chứng minh và khẳng định chưa thể đi đến đoạn kết thắng lợi mà niềm hạnh phúc sẽ tới với nhân vật đã chịu nhiều xấu số đó. Có lẽ vì thế Truyện Kiều một tác phẩm thơ Nôm nổi tiếng của đại thi hào Nguyễn Du vẫn đang còn màn Kim Kiều tái hợp ở đoạn kết như âm hưởng bi ai, cay đắng vẫn không thể xóa khỏi. Có lẽ do nhà thơ đang không sử dụng yếu tố thần kỳ như thể một thủ pháp nghệ thuật và thẩm mỹ nên phải có để hướng nhân vật chính tất yếu phải đi theo con phố kết thúc có hậu như những truyện thơ Nôm dân dã mà toàn bộ chúng ta hay phát hiện. Do đó Truyện Kiều không tồn tại cái kết cấu bình dị nhưng đầy ý nghĩa sáng sủa chiến đấu của một số trong những truyện thơ Nôm chịu tác động của văn học dân gian như Phạm Tải Ngọc Hoa, Thạch Sanh, Tống Trân Cúc Hoa nhạc khúc ở đầu cuối của siêu phẩm Truyện Kiều nghe ta vẫn ngậm đắng nuốt cay thế nào. Màn Tái hồi Kim Trọng là một kết thúc vừa sáng tươi, vừa thảm kịch[15] Ngôn ngữ: Tuỳ theo tài năng của tác giả cũng như trình độ tăng trưởng văn học của những vùng miền nơi sản sinh tác phẩm mà ngôn từ truyện thơ Nôm hoặc còn thô sơ, mộc mạc hay đã đạt đến mức độ tinh xảo, hoàn thiện. Truyện thơ Nôm luôn có sự phối hợp của hai loại ngôn từ: ngôn từ dân dã và ngôn từ bác học. Ngôn ngữ dân dã là lời ăn tiếng nói hằng ngày, ngôn từ đời sống (khẩu ngữ, thành ngữ, tục ngữ, phương ngữ…) mộc mạc, ít được chải chuốt cũng như sử dụng những giải pháp tu từ và thường có yếu tố “vừa thanh vừa tục”. Ngôn ngữ bác học là ngôn từ được trau chuốt, dùng phổ cập trong nền văn học viết trung đại, thiên về ước lệ tượng trưng, sử dụng nhiều từ Hán Việt, điển tích, điển cố, văn thi liệu Hán học, nhiều thủ pháp tu từ khá phức tạp nên dành riêng cho tầng lớp tri thức thượng lưu trong xã hội. Mỗi loại ngôn từ có ưu thế riêng: ngôn từ dân dã thì rõ ràng, rõ ràng, thành viên hoá; ngôn từ bác học thì trang trọng, thanh nhã, thâm thuý và có tính bác học cao. Tuỳ từng tác phẩm của từng tác giả mà tỉ lệ hai loại ngôn từ này còn có rất khác nhau và sự phối hợp, tương hỗ lẫn nhau cũng rất khác nhau. Những truyện thơ Nôm thành công xuất sắc là những tác phẩm sử dụng hài hoà, phối hợp thuần thục và tận dụng được ưu thế của tất cả hai loại ngôn từ trên. Thủ pháp dựng truyệnSửa đổi Sự khác lạ về thi pháp giữa loại truyện thơ Nôm tài tử giai nhân và loại truyện thơ Nôm cổ tích mà ta thấy rõ khi xem xét ở phương diện thủ pháp dựng truyện. Chúng ta thuận tiện và đơn thuần và giản dị nhận thấy sự tác động, chi phối của Phật giáo và tín ngưỡng dân gian trong thủ pháp dựng truyện của loại truyện thơ Nôm cổ tích. Thế giới tâm linh đa sắc nhiều vẻ ấy đã thể hiện một cách sống động trong loại truyện thơ Nôm có phong thái dân dã này. Những tình tiết mang tính chất chất tâm linh thần kì ấy là những yếu tố kĩ thuật quan trọng thiết kế diễn biến, nối kết những trường đoạn Gặp gỡ Tai biến Đoàn viên của truyện thơ Nôm cổ tích với nhau và làm cho chúng mềm mại và mượt mà, uyển chuyển. Nói về diễn biến của truyện Nôm dân dã, nhà văn Nguyễn Lộc nhận xét rằng, những tình tiết, những sự kiện không tồn tại ý nghĩa quý khách quan chân thực của nó, mà chỉ có tác dụng soi sáng hay tô đậm cho điểm lưu ý của tính cách nhân vật, rõ ràng nhiều khi được cường điệu đến mức hoang đường.[16] Về yếu tố nhân vật chính diện không lúc nào thất bại, kết thúc có hậu, ông nhận định rằng, rõ ràng là lí tưởng hóa chứ không phải hiện thực. Và chính vì vậy mà trong diễn biến của truyện Nôm dân dã, nhà thơ thường sử dụng thật nhiều yếu tố ngẫu nhiên, phi thường, nhiều yếu tố có tính chất thần linh.[16][17] Những yếu tố Phật giáo và tín ngưỡng dân gian thường được tác giả hiện thực hóa trong toàn thế giới truyện thơ Nôm trải qua những mô típ thần kì có tính phổ cập.[18] Những mô típ thường thấy là: Nhân vật chính sinh ra nhờ thế lực siêu nhiên: Nhân vật chính trong loại truyện thơ Nôm cổ tích vốn là người của cõi Trời cõi Phật đầu thai xuống trần nhằm mục tiêu khổ độ chúng sinh cho nhân dân. Mô típ thường thấy là vì đôi vợ chồng côi cút nào đó ở cõi trần luôn tu nhân tích đức, hiếu trung tiết nghĩa, kính tín Phật Trời, nên làm cho những đấng quyền năng siêu nhiên cảm động cho những người dân đầu thai xuống kế hậu nối dòng. Sự Ra đời có tính thần kì của nhân vật chính thể hiện rõ ràng tín ngưỡng thờ Trời và tư tưởng khuyến thiện của Phật giáo trong dân gian có tác động lớn đền lối ứng xử, lối sống của nhân dân lao động, đồng thời mô típ này cũng là một thủ pháp nghệ thuật và thẩm mỹ có tính phổ cập, nó tương quan đến phẩm hạnh và tài năng của nhân vật, tương quan đến việc vượt qua trở ngại, thử thách của mình, và chứng minh và khẳng định là một người dân có nguồn gốc xuất thân như vậy thì không thể nào thất bại, kết thúc có hậu là hiển nhiên. Nhân vật chính thường học được phép thuật, nhận được bảo vật: Chúng ta thuận tiện và đơn thuần và giản dị nhận thấy những nhân vật chính trong truyện thơ Nôm cổ tích thường học được phép thuật, nhận được bảo vật nhờ một lực lượng siêu nhiên nào đó. Đây là kiểu mô típ hiệu suất cao mà trong khu công trình xây dựng Hình thái học truyện cổ tích V.IA. Propp gọi là yếu tố đã có được giải pháp thần kì. Trong loại truyện thơ Nôm này phần lớn nhân vật chính phải trải qua những thử thách, trở ngại trước thế lực gian ác, gian tà. Thường thì họ vượt qua thử thách nhờ học được phép lạ hay đã có được bảo vật từ Trời, Phật, thần tiên. Hơn nữa, những giải pháp thần kì này còn tồn tại hiệu suất nhấn mạnh vấn đề tài năng, phẩm hạnh của nhân vật, thử thách càng nhiều càng lớn thì phẩm chất đó càng chói sáng, thắng lợi ở đầu cuối càng vẻ vang và đem lại nhiều niềm hạnh phúc cho môi trường sống đời thường của nhân vật đó và những người dân xung quanh mà thường được nói chung là “muôn dân” Nhân vật được được tương hỗ nhờ một lực lượng siêu nhiên nào đó: Đây cũng là kiểu mô típ hiệu suất cao có tính phổ cập trong truyện cổ tích và trong loại truyện thơ Nôm cổ tích bởi sự thuận tiện và đơn thuần và giản dị trong lập ý cũng như xây dựng lời thoại của nhân vật. Hình thức tương hỗ và chủ thể tương hỗ rất là phong phú chủng loại, trọn vẹn có thể phân thành hai kiểu loại là: nhân vật được cứu thoát khỏi tai nạn đáng tiếc và nhân vật được tái sinh. Trong quy trình đi đến thắng lợi và kết thúc có hậu nhân vật chính luôn bị thử thách, và tai nạn đáng tiếc là kiểu thử thách hiệu suất tốt nhất. Tai biến là trường đoạn li kì, gay cấn, mê hoặc nhất của mẩu chuyện. Để cường điệu những gian lao, trở ngại mà nhân vật đáng thương trải qua, tai nạn đáng tiếc thường trình làng theo phong cách họa vô đơn chí, hết họa nó lại đến nạn kia, và tiếp nối đuôi nhau nhau bằng những móc nối hình ảnh và thường thì họ luôn thoát khỏi một cách thần kì nhờ việc giúp sức từ một thế lực siêu nhiên nào đó: Trời, Phật, thần tiên, chúa sơn lâm, giao long, hay những còn vật được thần thánh hóa Và trong truyện thơ Nôm cổ tích, để tiến hành quy mô kết thúc đoàn viên có hậu tác giả thường hay sử dụng mô típ tái thế tương phùng thần kì. Với tâm thức hướng thiện người ta không được cho phép nhân vật vẹn nghĩa trọn tình của tớ phải chịu cảnh nửa đường dang dở, chia li, có một kết cuộc vô hậu phũ phàng. Trong ý niệm của quần chúng, như vậy thì còn gì là công lí, còn gì đạo trời. Một số truyện thơ Nôm tài tử giai nhân do văn nhân Việt Nam sáng tác trong chừng mực nào này đã và đang sử dụng thủ pháp dựng truyện thần kì nói trên (trong Lục Vân Tiên ta phát hiện quá nhiều), tuy nhiên về cơ bản nó đang chưa làm cho chủ đề tư tưởng của tác phẩm tựa như loại truyện thơ Nôm cổ tích. Xét ở góc cạnh nhìn kiểu hình nhân vật, mô thức, kết cấu thì loại truyện thơ Nôm tài tử giai nhân do văn nhân Việt Nam sáng tác có khuôn dạng giống với loại truyện thơ Nôm tài tử giai nhân vay mượn Trung Quốc. Có thể nói rằng, tuy do văn nhân Việt Nam tự sáng tác, nhưng những truyện này còn có quan hệ mật thiết với những tác phẩm tài tử giai nhân trong văn học thông tục Trung Quốc. Chúng giống với loại truyện thơ Nôm tài tử giai nhân vay mượn Trung Quốc cơ bản trên 3 phương diện sau: Về mặt xây dựng kiểu hình nhân vật: Nhân vật nam nữ chính được xây dựng theo khuôn mẫu tài tử giai nhân, là người trần có lí lịch tốt; truyện phục vụ nhu yếu cơ bản những nhóm nhân vật của tiểu thuyết tài tử giai nhân.[2] Về mặt xây dựng mô thức diễn biến: Nhìn chung là xây dựng theo mô thức chuẩn Hội ngộ Li tán Đoàn viên.[3] Về mặt tạo dựng tình tiết: Vay mượn những mô típ thường thấy trong những tác phẩm tài tử giai nhân. Thí dụ: mô típ cha mẹ đôi bên ước hôn trao đổi tín vật, mô típ ước hôn rồi từ hôn; mô típ giai nhân bị cống Hồ; mô típ giai nhân chung tình tự vẫn; mô típ tìm kiếm được nhau trải qua tranh họa; mô típ tài tử đỗ Trạng bị ép hôn.v.v…[2] Vấn đềSửa đổi Nguồn gốc và sự tăng trưởng của truyện NômSửa đổi Hình thức thứ nhất và sơ khai của những truyện Nôm là những bài hát tự sự của những nghệ nhân hát rong (hay nhiều sách vở đương thời gọi là nghề ca hát. Hiện tượng hát rong theo từng đám nhỏ xuất hiện ở việt nam từ thế kỷ nào cho tới chưa xác lập được, chỉ biết rằng khi có những đô thị thì đã có nhiều người sống bằng nghề này một phần do nhu yếu thưởng thức âm nhạc lớn của xã hội, nhất là sau thế kỷ XV). Những bài hát tự sự này phần lớn được những nghệ nhân tự sáng tác hoặc dựa vào cơ sở cũ của truyện cổ dân gian, hay một tích cũ được lưu truyền từ đời này sang đời khác hoặc rút ra từ một truyện Nôm đã có trước như Quan Âm thị Kính… Càng về sau, những bài hát này càng được bồi bổ thêm về mặt nội dung cũng như nghệ thuật và thẩm mỹ và đến một lúc nào đó bài hát đã được nghe biết và được sử sách ghi chép lại và được phổ cập rộng tự do thì tác phẩm đó chính thức trở thành một truyện Nôm (lọai này trọn vẹn có thể kể tới những truyện như Trương Chi, Tấm Cám). Nơi thứ hai là nơi sinh ra và lưu truyền những truyện Nôm là những nhà chùa của Phật Giáo. Ðể tuyên truyền Phật Giáo cho những tín đồ mà phần đông là không biết chữ, một số trong những nhà sư có học đã nghĩ ra cách diễn Nôm một số trong những sự tích trong kinh phật, hình thức này ngày càng tăng trưởng và nhiều truyện Nôm đã xuất hiện theo con phố này tuy nhiên chúng vẫn giữ được những ý chính trong kinh phật. Thể loại này sẽ không tăng trưởng do sự phổ cập chỉ nằm trong một chùa hay lớn cũng chỉ một làng nghe biết nên hầu hết bị thất truyền. Các hình thái của truyện Nôm được phân thành 2 loại: Truyện Nôm Ra đời và tồn tại với hình thái thứ nhất là truyện Nôm truyền khẩu. Loại này được phổ cập rộng tự do trong dân gian và được lưu truyền từ đời này sang đời khác. Sau thuở nào hạn dài, khi trào lưu truyện Nôm truyền khẩu tăng trưởng mạnh mẽ và tự tin trong xã hội với một tầng lớp phần đông thì những nho sĩ dân dã và bác học đã mạnh dạn sử dụng quy mô văn học này để sáng tác, hoặc ghi chép lại những truyện Nôm đã có vào sách vở để tiện cho việc tra cứu. Từ đó truyện Nôm viết được xuất hiện. Cũng như mọi hình thái sáng tác, truyện Nôm không phải là đã tiếp sau đó nhau một cách dứt khoát mà mỗi cái khi xuất hiện đều tồn tại tuy nhiên tuy nhiên với những cái xuất hiện trước hoặc sau nó. Nhưng do những ghi chép đương thời quá thô sơ và chịu nhiều tác động từ xã hội phong kiến nên cho tới nay toàn bộ chúng ta vẫn chưa xác lập được truyện Nôm viết xuất hiện vào thời hạn nào và sự tăng trưởng của nó trong lịch sử dân tộc bản địa văn học. Bởi vì cho tới nay hầu hết những truyện Nôm còn sót lại đều không mang tên tác giả và thời gian sáng tác rõ ràng rõ ràng. Các nhà nghiên cứu và phân tích đã địa thế căn cứ vào quan hệ giữa nội dung tác phẩm và hiện thực đời sống xã hội, địa thế căn cứ vào tài liệu từng bị không cho của giai cấp thống trị còn lưu giữ được cho tới ngày này, địa thế căn cứ vào hình thức ngôn từ và thể loại mà đi đến một nhận định sơ bộ về yếu tố tăng trưởng của cục phận văn học này như sau: Chính quá trình lịch sử dân tộc bản địa từ thế kỷ XV đến thế kỷ XIX là quá trình bộ phận văn học này Ra đời và tăng trưởng, thời kỳ cực thịnh của nó là khoảng chừng thế kỷ XVIII đến thế kỷ XIX. Phần lớn những truyện Nôm lưu hành lúc bấy giờ cũng Ra đời trong hai thế kỷ này. Sang thời gian đầu thế kỷ XX việc sáng tác truyện Nôm từ từ chấm hết vì thể loại văn xuôi tân tiến Ra đời đã đủ sức thay thế nó bởi sự phù thích phù hợp với thời cuộc cũng như phù thích phù hợp với đại bộ phận nhân dân đương thời. Khuyết danhSửa đổi Hiện nay vẫn còn đấy lưu giữ một số trong những lượng khá lớn truyện Nôm nhưng không hề tên tác giả và thời gian sáng tác, người ta gọi bộ phận văn học này là truyện Nôm khuyết danh. Có ba nguyên nhân lý giải cho việc thiếu vắng về những ghi chép về tác giải và thời gian sáng tác là: Do tư tưởng coi thường những sáng tác bằng chữ Nôm của những nhà nho khi chữ Nôm Ra đời và lấn lướt và dần chiếm ưu thế về cả chất lượng lẫn số lượng của tác phẩm. Tâm lý này đã tác động đến nhiều tầng lớp rất khác nhau trong xã hội kể cả những tác giả những tác phẩm đó. Do bị coi thường (bị xem là loại văn học nhảm nhí, nôm na, mách qué) cho nên vì thế khi những sáng tác bằng chữ Nôm Ra đời tác giả của chúng không được để ý đến và từ từ bị quên lãng. Chỉ trọn vẹn có thể còn được lưu truyền qua con phố truyền miệng tong dân gian nên cũng không giữ được nhiều truyện do bị mai một qua những thế hệ Do sự không cho, thái độ thù địch của giai cấp thống trị trong xã hội bởi nội dung thường hướng tới cái tốt đẹp và đả kích cái xấu xa đen tối nên để tránh búa rìu của tầng lớp cai trị, nhiều tác giả đang không đủ can đảm lưu danh trong sáng tác. Ðây là một nguyên nhân quan trọng dẫn đến việc khuyết danh của nhiều tác phẩm văn học này Nguyên nhân văn học: Trước khi được ghi chép bằng chữ quốc ngữ, truyện Nôm được lưu hành trong nhân dân đa phần là bằng miệng. Qua thuở nào hạn dài lưu hành từ người này sang người khác, từ vùng này sang vùng khác nhiều truyện Nôm từ từ mất tên tác giả ban sơ và trở thành tác phẩm khuyết danh, có truyện đã trở nên rất thân thiện với những truyện cổ dân gian. Hạn chếSửa đổi Tuy đấy là một thể loại văn học được lưu truyền rất rộng tự do trong quần chúng nhân dân tuy nhiên những hạn chế là yếu tố không thể tránh khỏi. Một trong số trọn vẹn có thể nhắc tới: Thể hiện cuộc đấu tranh giai cấp quyết liệt trong xã hội mới ở khía cạnh đấu tranh bảo vệ tình yêu, niềm hạnh phúc lứa đôi, chưa toàn vẹn trên những mặt đời sống Chưa phản ánh khía cạnh giai cấp thống trị cấu kết với nhau để bóc lột nhân dân về kinh tế tài chính và môi trường sống đời thường của nhân dân Chưa gắn được cuộc đấu tranh Một trong những người dân bị áp bức vào cuộc đấu tranh của quần chúng lao động trong xã hội. Ước mơ ở đầu cuối của tác giả là thay đổi triều đại chứ chưa phải là thay đổi quyết sách xã hội. Những hạn chế trên là tất yếu vì sống trong xã hội phong kiến những tác giả không thể thoát khỏi tác động nhiều hay ít của tư tưởng thống trị xã hội cũng như không thể vượt qua được hạn chế của lịch sử dân tộc bản địa. Xem thêmSửa đổi Truyện cổ tích Chữ Nôm Tham khảoSửa đổi ^ Nguyễn Văn Hoài (23 tháng bốn năm năm ngoái). Thi pháp truyện thơ Nôm tài tử giai nhân và một số trong những tiểu loại truyện thơ Nôm khác: Nhìn từ góc nhìn nhân vật, mô thức diễn biến. Trường Khoa học xã hội và Nhân văn thành phố Hồ Chí Minh. Bản gốc tàng trữ ngày 3 tháng 7 năm 2020. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2020. ^ a b c d Kiều Thu Hoạch (2007). Truyện Nôm lịch sử dân tộc bản địa hình thành và thi pháp thể loại. Nxb. Giáo dục đào tạo. tr.322326, 57. ^ a b c Nguyễn Văn Hoài (tháng 9 năm 2011). Từ văn học thông tục Trung Quốc nghĩ về truyện thơ Nôm Việt Nam, Kỉ yếu Hội thảo khoa học quốc tế Việt Nam và Trung Quốc: những quan hệ văn hóa truyền thống, văn học trong lịch sử dân tộc bản địa. Trường ĐH KHXH và NV ĐH Quốc gia TP. Hồ Chí Minh và ĐH Sư phạm Hồ Nam-Trung Quốc. tr.386397. ^ Lê Trí Viễn, Phan Côn, Đặng Thanh Lê, Phạm Văn Luận, Lê Hoài Nam (1965). Lịch sử văn học Việt Nam. 3. Tp Hà Nội Thủ Đô: NXB Giáo dục đào tạo. tr.214.Quản lý CS1: nhiều tên: list tác giả (link) ^ Nguyễn Văn Hoài (2012). Cách hiểu khái niệm “tiểu thuyết tài tử giai nhân” của học giới Trung Quốc. Tạp chí Đại học Sài Gòn, số chuyên đề Bình luận văn học: 254 – 267. ^ Tô Kiến Tân (2006). Trung Quốc tài tử giai nhân tiểu thuyết diễn biến sử,. Bắc Kinh: Xã hội khoa học văn hiến xuất bản xã. tr.1417, 16. ^ Nhậm Minh Hoa (2002). Tài tử giai nhân tiểu thuyết nghiên cứu và phân tích. Trung Quốc văn liên xuất bản xã. tr.4. ^ Nguyễn Văn Hoài (tháng 9 năm 2011). Từ văn học thông tục Trung Quốc nghĩ về truyện thơ Nôm Việt Nam, Kỉ yếu Hội thảo khoa học quốc tế Việt Nam và Trung Quốc: những quan hệ văn hóa truyền thống, văn học trong lịch sử dân tộc bản địa. Trường ĐH KHXH và NV ĐH Quốc gia TP. Hồ Chí Minh và ĐH Sư phạm Hồ Nam-Trung Quốc. tr.386397. ^ a b Nguyễn Lộc (2007). Văn học Việt Nam (nửa thời gian cuối thế kỷ XVIII – hết thế kỷ XIX). Tp Hà Nội Thủ Đô: Nxb. Giáo dục đào tạo. ^ Đặng Văn Lung (tháng 3 năm 1998). Truyện Nôm. Tạp chí Văn học: 3639. ^ Đổng Quốc Viêm, Minh Thanh tiểu thuyết tư trào, Thái Nguyên, Sơn Tây nhân dân xuất bản xã, 2004, tr. 414. ^ Hà Thanh Vân (2003). So sánh loại tiểu thuyết tài tử giai nhân ở một số trong những nước phương Đông thời kỳ trung đại (Trung Quốc, Việt Nam, Nhật Bản, Triều Tiên). Thành phố Hồ Chí Minh: Viện Khoa học Xã hội tại Tp. Hồ Chí Minh. ^ Kiều Thu Hoạch, Truyện Nôm nguồn gốc và thực ra thể loại, Giáo trình Khoa Ngữ văn ĐH Tổng hợp TP.Hồ Chí Minh, 1994 ^ Theo thuật ngữ của V.Ia.Prop trong Fonklo và thực tại. Dẫn lại theo A.M.Nôvicova: Sáng tác thơ ca dân gian Nga, T1, bản dịch của Đỗ Hữu Chung, Xuân Diên, H.183, tr 270. ^ Đặng Thanh Lê (1979). Truyện Kiều và thể loại Truyện Nôm. tr.151. ^ a b Nguyễn Lộc, Văn học Việt Nam (nửa thời gian cuối thế kỷ XVIII – hết thế kỷ XIX), Nxb. Giáo dục đào tạo, 1997: Những truyện ông đề cập đến là những truyện Nôm mà chúng tôi xếp vào loại cổ tích. ^ A. Gurevich (1996). Các phạm trù văn hoá trung cổ. Nxb. Giáo dục đào tạo. tr.188. ^ Georg Wilhelm Friedrich Hegel (1998). Mỹ học. 1. Nxb. Văn học. tr.201. Thư mụcSửa đổi Kiều Thu Hoạch (1996). Truyện nôm dân dã của người Việt – lịch sử dân tộc bản địa hành thành và thực ra thể loại. Thư viện Quốc gia Việt Nam. Truy cập ngày 6 tháng 8 năm 2020. Trần Đình Sử (2005). Thi pháp văn học trung đại Việt Nam. Tp Hà Nội Thủ Đô: NXB ĐH Quốc gia Tp Hà Nội Thủ Đô. Trần Nho Thìn (1983). “Hiện tượng vay mượn diễn biến ở những truyện Nôm bác học quá trình nửa thời gian cuối thế kỷ XVIII-nửa thời gian đầu thế kỷ XIX“. Tạp chí Văn học. 1. Liên kết ngoàiSửa đổi Nguyễn Văn Hoài. Yếu tố Phật giáo và tín ngưỡng dân gian trong truyện thơ Nôm có nguồn gốc địa phương Việt Nam (PDF). Trường ĐH Khoa học xã hội và Nhân văn. Truy cập ngày 17 tháng 11 năm 2020. Video tương quan

Review Kể tên những tác phẩm văn học chữ Hán mà em biệt ?

Một số hướng dẫn một cách rõ ràng hơn về Video Kể tên những tác phẩm văn học chữ Hán mà em biệt tiên tiến và phát triển nhất .

Chia Sẻ Link Cập nhật Kể tên những tác phẩm văn học chữ Hán mà em biệt miễn phí

Hero đang tìm một số trong những Chia SẻLink Download Kể tên những tác phẩm văn học chữ Hán mà em biệt Free.

#Kể #tên #những #tác #phẩm #văn #học #chữ #Hán #mà #biệt