Mẹo về Sông Hương được những nhà thơ cảm nhận thế nào trong thi ca Mới Nhất
Heros đang tìm kiếm từ khóa Sông Hương được những nhà thơ cảm nhận thế nào trong thi ca 2022-04-02 09:08:05 san sẻ Kinh Nghiệm Hướng dẫn trong nội dung bài viết một cách Chi Tiết.
Trong những dạng bài văn cảm nhận về sông hương trong tác phẩm văn học Ai đã đặt tên cho dòng sông của tác giả Hoàng Phủ Ngọc Tường thì việc phân tích sông Hương ở thượng nguồn hay ngoại vi thành phố là yêu cầu cơ bản để thấy được vẻ đẹp của dòng sông nổi tiếng này.
Dưới đấy là nội dung Cảm nhận về vẻ đẹp sông Hương ở thượng nguồn và ngoại vi thành phố Huế qua Ai đã đặt tên cho dòng sông lớp 12 được chúng tôi biên soạn gồm có dàn ý rõ ràng và những bài văn mẫu tinh lọc hay nhất từ những bài văn điểm trên cao của học viên lớp 12. Mời những em học viên và quý thầy cô tìm hiểu thêm những bài cảm nhận về hình tượng sông hương ở thượng nguồn hay ngoại vi thành phố rõ ràng tại đây. Cảm nhận về hình tượng sông Hương qua Ai đã đặt tên cho dòng sông hay nhất“Ai đã đặt tên cho dòng sông này” là bài bút kí xuất sắc của Hoàng Phủ Ngọc Tường khi viết về dòng sông trữ tĩnh, thơ mộng của Huế. Mạch cảm xúc của bài kí đó là vẻ đẹp đặc trưng, riêng không tương quan gì đến nhau của dòng sông duy nhất chảy qua dòng thành phố Huế. Hoàng Phủ Ngọc Tường đã rất tài tình khi lột tả được hết vẻ đẹp và linh hồn của dòng sông mang đặc trưng của Huế này. Có lẽ vì đặc trưng của thể loại bút kí nên lời văn của Hoàng Phủ Ngọc Tường rất phóng khoáng, điêu luyện, nhẹ nhàng và mềm mại và mượt mà. Với một tấm lòng yêu Huế, yêu cảnh sắc vạn vật thiên nhiên, yêu sông Hương nên Hoàng Phủ Ngọc tường đã khoác lên bài kí một sắc tố, âm hưởng riêng có của Huế. Dòng sông Hương được tác giả ngợi ca “dòng sông duy nhất chảy qua thành phố Huế”, dòng sông vắt mình qua thành phố, tận mắt tận mắt chứng kiến bao nhiêu thay đổi của mảnh đất nền này. Cái nhìn thứ nhất của tác giả khi viết về sông Hương là cái nhìn từ vùng thượng nguồn. Sông Hương ở vùng thượng nguồn mang vẻ đẹp thật khác lạ. Vẻ đẹp của dòng sông thời gian lúc bấy giờ khiến tác giả liên tưởng đến cô nàng Di gan phóng khoáng, mê dại, đầy sức hút. Qua ngòi bút của tác giả, sông Hương hiện lên thật kì vĩ “sông Hương tựa như một bản trường ca của rừng già, khi rầm rộ giữa bóng cây đại ngàn, lúc mãnh liệt vượt qua nhiều ghềnh thác, khi cuộn xoáy như cơn lốc vào những đáy vực sâu, lúc dịu dàng êm ả và say đắm Một trong những dặm dài chói lọi màu hoa đỗ quyên rừng”. Chỉ với một vài rõ ràng và Hoàng Phủ Ngọc Tường đã lột tả được vẻ đẹp lúc mãnh liệt, lúc dịu êm của sông Hương. Có lẽ đây đó là đặc trưng của sông hương khi ở thượng nguồn, hứng chịu nhiều biến hóa của thời tiết. Thật độc lạ và rất khác nhau khi dưới con mắt của tác giả, sông hương tựa như “Cô gái di gan phóng khoáng và man dại với bản lĩnh gan dạ, tâm hồn tự do và trong sáng”. Có lẽ đấy là phép nhân hóa đầy ẩn ý nhằm mục tiêu gợi lên nét tươi tắn hoang sơ nhưng mê hoặc của dòng sông này. Như vậy trọn vẹn có thể thấy được qua ngòi bút phóng khoáng của tác giả, sông Hương vùng thượng nguồn toát lên vẻ đẹp kì bí, hùng vĩ và đầy đậm cá tính. Tuy nhiên đây mới chỉ là ở thượng nguồn, cùng Hoàng Phủ Ngọc tường mày mò vẻ đẹp của dòng sông này khi chảy về thành phố Huế. Có lẽ người đọc sẽ bất thần với vẻ đẹp dịu dàng êm ả, mềm mại và mượt mà và uyển chuyển của nó. Tác giả đã ví sông Hương như “người tình dịu dàng êm ả và chung thủy của cố đô”. Không phải vô duyên vô cớ mà tác giả lại đi ví von so sánh đầy tính nghệ thuật và thẩm mỹ như vậy. Sông Hương khi chảy về thành phố có sức mê hoặc tuyệt vời so với những người đọc. Ở đây toàn bộ chúng ta nhận ra một lối viết nhẹ nhàng, tinh xảo, rất mực tài hoa của tác giả. Ông vẽ lên vẻ đẹp của sông hương không riêng gì có bằng ngôn từ mà còn bằng cả trái tim đầy tình yêu thương. Giữa cánh đồng Châu Hóa đầy hoa dại, sông Hương như “cô nàng đẹp ngủ mơ màng” – một vẻ đẹp màu sắc tố của mẩu chuyện cổ tích tuyệt đẹp. Và sông hương bỗng “chuyển dòng liên tục” “ôm lấy chân đồi Thiên Mụ”, “trôi giữa hai dãy đồi sừng sững như thành quách”. Một sự diễn tả quá trữ tình, quá độc lạ và rất khác nhau khiên ngưỡng đọc khó cưỡng lại được vẻ đẹp tuyệt vời này. Sông hương vừa mềm mại và mượt mà, vừa dịu dàng êm ả “mềm như tấm lụa”, có khi ánh lên những phản quang nhiều sắc tố sớm xanh, trưa vàng, chiều tím”. Sự quy đổi sắc tố theo mùa, theo thời hạn như vậy này đã làm ra một nét đặc trưng cho những ai muốn ngắm nhìn và thưởng thức sông hương thật lâu. Hoàng Phủ Ngọc Tường tả sông hương như vẽ, vẽ lên một bức tranh hoàn mĩ và tuyệt vời nhất về dòng sông lịch sử một thời này. Sông Hương tạo ra nét tươi tắn của đất cố đô Huế, ẩn mình trong trầm tích của nét văn hóa truyền thống hàng nghìn năm lịch sử dân tộc bản địa. Thú vị nhất là đoạn sông hương chảy trong tâm Huế, tác giả cứ ngỡ rằng sông Hương tìm thấy chính mình khi gặp thành phố thân yêu nên vui tươi hẳn lên. Vẻ đẹp của dòng sông này được cảm nhận dưới nhiều góc nhìn rất khác nhau. Nhìn bằng con mắt của hội họa, sông Hương và những chi lưu của nó tạo những đường nét thật tinh xảo làm ra vẻ đẹp cổ kính của cố đô; qua cách cảm nhận âm nhạc, sông hương như điệu slow chậm rãi sâu lắng, trữ tình…Một vẻ đẹp khiến người khác phải ngỡ ngàng và đắm say chẳng thể dứt ra. Sông hương còn là một chứng nhân lịch sử dân tộc bản địa, là “người” tận mắt tận mắt chứng kiến sự thay đổi của cố đô Huế từng ngày. Trong sách Dư địa chí “dòng sông viễn châu đã chiến đấu oanh liệt bảo vệ biên giới phía nam của tổ quốc đại việt qua những thế kỉ trung đại, vẻ vang soi bóng kinh thành phú xuân của anh hùng nguyễn huệ…” Có thể nói rằng để cảm nhận sông hương với nhiều góc nhìn, nhiều vẻ đẹp rất khác nhau, Hoàng Phủ Ngọc tường phải có trái tim nhạy cảm, yêu và thương tha thiết dòng sông thơ mộng này. Một lối viết giản dị, nhẹ nhàng nhưng đầy lôi cuốn đã khiến fan hâm mộ không thể để dứt mạch cảm xúc. Tác giả đã phát huy được đặc trưng của thể loại bút kì đầy sắc bén và tình cảm này. “Ai đã đặt tên cho dòng sông này” thực sự là bài bút kí độc lạ và rất khác nhau. Sông hương hiện lên với toàn bộ vẻ đẹp mà nó mang. Cảm nhận vẻ đẹp hình tượng sông Hương qua Ai đã đặt tên cho dòng sông siêu hayHoàng Phủ Ngọc Tường là một nhà văn chuyên viết về bút kí, một loại văn giàu tính chân thực của đời sống. Nét rực rỡ trong sáng tác của ông là yếu tố keets hợp thuần thục giữa chất trí tuệ và chất trữ tình, giữa nghị luận sắc bén với tư duy tổng hợp đa chiều đa diện. Sự nghiệp văn chương của ông để lại thật nhiều trong số đó tập bút kí “Ai đã đặt tên cho dòng sông” 1986 là một tập văn tiêu biểu vượt trội. Bài bút kí “Ai đã đặt tên cho dòng sông” được lấy làm tựa đề cho tập bút kí nói trên là một tác phẩm rực rỡ của nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Tường. Phần đầu bài bút kí này tác giả đã ca tụng vẻ đẹp đa chiều đa diện của dòng sông Hương xứ Huế trong quan hệ với địa lí lịch sử dân tộc bản địa thi ca. Tìm hiểu thâm thúy bài bút kí toàn bộ chúng ta sẽ thấy được sắc diện và tâm hồn của dòng sông Hương thơ mộng. Bài viết mang tính chất chất bút kí nên nhà văn khi trình làng về dòng sông Hương tác giả khởi đầu từ phía thượng nguồn của dòng sông. Một nhận xét chung của tác giả về dòng sông Hương khi ở thượng nguồn “là một bản trường ca của rừng già”. Bản trường ca này thể hiện hai cung bậc mạnh mẽ và tự tin hoang dại và dịu dàng êm ả say đắm. Trước hết vì dòng sông sinh ra giữa rừng già giữa đại ngàn nên nó mang âm hưởng của vùng núi cao vực sâu, nó ‘rầm rộ giữa bóng cây đại ngàn, mãnh liệt qua những ghềnh thác, cuộn xoáy như những cơn lốc vào những đáy vực bí hiểm’. Tuy nhiên “cũng luôn có thể có những lúc nó trở nên dịu dàng êm ả và say đắm Một trong những dặm dài cói lọi red color của hoa đỗ quyên rừng”. Cũng có những lúc nó “phóng khoáng và man dại như đời sống của cô nàng Digan” ở vùng nước Nga xa xôi. Ngoài những dáng vóc nói trên, cái nhìn tổng thể của nhà văn là sông Hương ở phía thượng nguồn có “tâm hồn sâu thẳm”, “đã đóng kín ở cữ rừng và ném chìa khóa trong những hang đá’ như không thay đổi điều bí hiểm của tớ. Qua vài nét phác thảo của nhà văn sông Hương phía đại ngàn có sức sống mãnh liệt, hoang dại nhưng cũng đầy đậm cá tính bí hiểm. Khác với sông Hương ở thượng nguồn, sông Hương khi về phía đồng bằng ở ngoại vi thành phố Huế đã có một hình dáng và một sắc tố mới. Cảm nhận vẻ đẹp sông hương ở ngoại vi thành phố Huế của tác giả là luôn uốn lượn xanh thẳm và trầm mặc. Khi “thoát khỏi vùng núi”, sông Hương “chuyển mình một cách liên tục” nó vòng khúc nó vặn mình, khi thì “theo phía nam bắc”, khi “sang hướng tây-bắc”, khi “về phía hướng đông bắc”, rồi “xuôi dần về Huế”. Về với vùng thấp sông Hương “mềm như tấm lụa xanh thẳm”. Nhìn chung sông Hương khi về phía đồng bằng nó chạy qua những vùng đồi những rừng thông có lăng mộ của những vua chúa với giấc ngủ nghìn năm nên sông Hương có “vẻ đẹp trầm mặc nhất”. Nếu như sông Hương ở phía thượng nguồn hoang dã man dại thì sông Hương khi về đồng bằng có vẻ như đẹp uốn lượn trầm mặc. Đoạn sông Hương chảy qua thành phố Huế được nhà văn Hoàng Phủ Ngọc Tường tả một cách rõ ràng và tinh xảo hơn. Đoạn sông này vừa mang dáng dấp xanh thẳm dịu dàng êm ả của đoạn sông ở phía ngoại ô nhưng lại vừa khởi sắc rất riêng của nó là mềm mại và mượt mà dịu dàng êm ả yên tĩnh. Sông Hương “khi giáp mặt thành phố”, nó “vui tươi hẳn lên”. Nét nổi trội của dòng sông qua thành phố là “uốn một cánh cũng rất nhẹ” rồi “mềm hẳn đi” như một tiếng “vâng” không nói ra của tình yêu. Khi trải qua thành phố sông Hương “trôi đi chậm thực chậm cơ hồ chỉ từ là mặt hồ yên tĩnh”. Nếu như liên hệ với dòng sông Neva ở nước Nga xa xôi chảy qua thành phố với vận tốc rất nhanh “không kịp cho lũ hải âu nói điều gì với ban” thì sông Hương lại “chảy lặng lờ” như một “điệu slow tình cảm dành riêng cho Huế” và khi khởi đầu thoát khỏi Huế “dòng sông như ngập ngừng vấn vương” một nỗi lòng. Đúng như nhà thơ Thanh Hải viết: “Con sông dùng dằng dòng sông không chảy Sông chảy vào lòng nên Huế rất sâu” Ở những phần trên của bài bút kí nhà văn đặt dòng sông Hương trong quan hệ với những đại ngàn với những lăng tẩm trầm mặc, với thành phố Huế mộng mơ để mà ca tụng vẻ đẹp của nó. Thì đến đoạn cuối của đoạn trích này nhà văn đã đặt dòng sông trong quan hệ với lịch sử dân tộc bản địa và thơ ca của dân tộc bản địa, để từ đó nói lên vẻ đẹp mang tính chất chất tầm vóc của dòng sông. Theo tác giả sông Hương có quan hệ với lịch sử dân tộc bản địa dân tộc bản địa từ rất mất thời hạn lăm. Nó là “dòng sông biên thuỳ xa xôi của giang sơn những vua hùng”, là “biên giới phía nam của tổ quốc Đại Việt qua những thế kỉ trung đại”, là “soi bóng kinh thành Phú Xuân của người anh hùng Nguyễn Huệ” ở thế kỉ 18, nó gắn với “những cuộc khởi nghĩa bi tráng” của nhân dân ta thế kỉ 19, nó tận mắt tận mắt chứng kiến “những chiến công rung chuyển của thời đại cách mạng tháng tám”, nó “cổ vũ nồng nhiệt cho chiến công năm Mậu Thân”. Không những gắn sát với lịch sử dân tộc bản địa mà sông Hương còn là một một dòng sông thi ca. Điều đặc biệt quan trọng của sông Hương là bất kể nghệ sĩ nào phản ánh về nó cũng không tái diễn nhau không trùng nhau về ý nghĩa sáng tạo. Đã thật nhiều thi nhân viết về sông Hương với những vẻ đẹp rất rất khác nhau. Với Tản Đà là “dòng sông trắng lá cây xanh”, với Cao Bá Quát là “như kiếm dựng trời xanh”, với bà huyện Thanh Quan là “bóng chiều bảng lảng”, với Tố Hữu là “dòng sông gắn sát với sức mạnh tâm hồn”. Với một vốn kiến thức và kỹ năng phong phú uyên bác về lịch sử dân tộc bản địa văn hoá văn chương, với một văn phong thanh nhã hào hoa tinh xảo, Hoàng Phủ Ngọc Tường đã dựng lên một chân dung về sông Hương với một vẻ đẹp rất đa chiều phong phú chủng loại. Cảm nhận của em về sông hương ở thượng nguồn và ngoại vi thành phô qua Ai đã đặt tên cho dòng sôngHoàng Phủ Ngọc Tường là một nhà văn có phong thái độc lạ và rất khác nhau và sở trường về thể bút kí, tuỳ bút. Lời văn của Hoàng Phủ Ngọc Tường được cấu trúc bởi khối mạng lưới hệ thống ngôn từ nghệ thuật và thẩm mỹ sang trọng, ám ảnh, đậm màu trữ tình của cái tôi uyên bác, tài hoa. Ông là một trí thức yêu nước, đã từng gắn bó đời mình với cuộc kháng chiến chống Mỹ gian truân, anh hùng của dân tộc bản địa. Để rồi, sau năm 1975, khi giang sơn thống nhất, ông đã chắp bút viết tập kí “Ai đã đặt tên cho dòng sông?”. Trong tác phẩm, nhà văn gắn bó lòng yêu nước, tinh thần dân tộc bản địa với tình yêu thâm thúy dành riêng cho vạn vật thiên nhiên giang sơn và với truyền thống cuội nguồn văn hoá lịch sử dân tộc bản địa lâu lăm của dân tộc bản địa mà ông đã bỏ công say mê tìm tòi, tích lũy cả một đời người. Tất cả những phẩm chất ấy đã được thể hiện rất rõ ràng qua việc ông tái hiện lại vẻ đẹp của dòng sông Hương như một nhân vật trữ tình, với những nét tính cách phức tạp, biến hóa một cách kì diệu trong không khí thời hạn. Tất cả được phô diễn qua những lời văn giàu chất trí tuệ, phối hợp giữa tự sự và trữ tình tài hoa, say đắm. Sông Hương hiện ra qua sự phối hợp nhiều tầm nhìn rất khác nhau của Hoàng Phủ Ngọc Tường, từ địa lý, lịch sử dân tộc bản địa, văn hoá, nghệ thuật và thẩm mỹ… “hình như chỉ sông Hương là thuộc về một thành phố duy nhất. Trước khi về đến vùng châu thổ êm đềm, nó đã là một bản trường ca của rừng già, rầm rộ Một trong những bóng cây đại ngàn mãnh liệt qua những ghềnh thác”. Nhưng rồi cũng luôn có thể có những lúc sông Hương “trở nên dịu dàng êm ả và say đắm Một trong những dặm dài chói lọi red color của hoa đỗ quyên rừng”. Viết tùy bút, theo Nguyễn Tuân là “lối chơi độc tấu”, “mạch văn tràn chảy tùy từng cảm hứng”. Đặc trưng này xác đáng với những lời văn của Hoàng Phủ Ngọc Tường miêu tả về sông Hương. Nhà văn đã đưa người đọc đến những liên tưởng bất thần, khi ông so sánh “Sông Hương đã sống một nửa đời sống mình như một cô nàng Di-gan phóng khoáng và man dại”. Ông nhận định rằng sông Hương là người con của rừng già với một tâm hồn tự do và trong sáng, để rồi rừng già đã khắc chế sức mạnh bản năng ở người con gái của tớ để khi thoát khỏi rừng, “sông Hương nhanh gọn mang một vẻ đẹp dịu dàng êm ả và trí tuệ, trở thành người mẹ phù sa của một vùng văn hoá xứ sở”. Với hai con mắt khảo sát trang trọng của nhà địa lí có một tầm văn hoá sâu rộng, phối hợp vốn ngôn từ nghệ thuật và thẩm mỹ phong phú mượt mà giàu chất thi họa, Hoàng Phủ Ngọc Tường tái hiện thủy trình của sông Hương từ vùng trung du trở xuống, nó liên tục chuyển dòng, “theo những đường cong thật mềm, như một cuộc tìm kiếm có ý thức để đi tới nơi gặp thành phố tương lai của nó”. Nhà văn đã đặt sông Hương vào giữa cảnh sắc núi đồi, lăng tẩm, bãi tắm biển vùng ngoại ô tây-nam thành phố Huế, khuôn mặt Hương Giang trong xanh yên bình tạo ra những mảng phản quang nhiều sắc tố trên nền trời tây-nam thành phố, “sớm xanh, trưa vàng, chiều tím”. Hoàng Phủ Ngọc Tường đã nhìn dòng sông Hương như một chủ thể có ý thức góp thêm phần tôn vinh thêm vẻ đẹp của xứ Huế. Và trước lúc về với Huế, sông Hương trôi lặng thầm giữa một vùng không khí “Bốn bề núi phủ mây phong. Mảnh trăng thiên cổ bóng tùng vạn niên”. Giữa đám quần sơn lô xô, ở phía tây thành Huế, nơi dành riêng cho giấc ngủ ngàn năm của những bậc vua chúa thời Nguyễn, sông Hương hiện ra với vẻ đẹp trầm mặc như triết lí, như cổ thi kéo dãn mãi “Một trong những xóm làng trung du bát ngát tiếng gà”. Đến khi sông Hương đổ vào thành phố tương lai của nó, “nó đã nâng một nét thẳng thực yên tâm theo phía tây-nam-hướng đông bắc…, nó đã thấy chiếc cầu trắng của thành phố in ngần trên nền trời, nhỏ nhắn như vành trăng non”. Nhà văn đã dành riêng cho sông Hương một tình cảm trìu mến, thân thương. Có như vậy, ông mới liên tưởng trạng thái sông Hương uốn một cánh cũng rất nhẹ sang cồn Hến như một tiếng “vâng” không nói ra của tình yêu. Đôi mắt thâm thúy của nhà văn đã nhìn ra quan hệ biện chứng giữa dòng sông Hương mềm mại và mượt mà với con người xứ Huế. Sông Hương dịu dàng êm ả, duyên dáng như đã góp thêm phần hình thành nên tính cách nết na, ý nhị của người con gái cố đô. Với một trình độ văn hoá uyên bác, Hoàng Phủ Ngọc Tường đã so sánh vẻ đẹp của sông Hương với nhiều dòng sông nổi tiếng toàn thế giới như sông Seine của Pari, sông Đa-nuýp của Bu-đa-pét, sông Nê-va của Nga,… Từ này mà ông đã tôn vinh vẻ đẹp độc lạ và rất khác nhau của dòng sông Hương vào buổi đêm về, “vẫn lập lòe trong đêm sương, những ánh lửa thuyền chài của một linh hồn mô tê xưa cũ mà không một thành phố tân tiến nào còn nhìn thấy được”. Nhà văn quý điệu chảy lững lờ của sông Hương qua thành Huế. Ông nhận định rằng “Đây là điệu slow tình cảm dành riêng cho Huế, trọn vẹn có thể cảm nhận được bằng thị giác qua trăm nghìn ánh hoa đăng bồng bềnh vào những đêm hội rằm tháng bảy… chao nhẹ trên mặt nước như những vấn vương của một nỗi lòng.” Có thể nói rằng Hoàng Phủ Ngọc Tường là một nhà văn hoá Huế, ông không riêng gì có nhìn sông Hương trôi ở trong thì hiện tại, ngày ngày mang phù sa và nguồn nước ngọt trao tặng vô tư cho những cánh đồng Châu Hoà, cho môi trường sống đời thường người dân xứ Huế; mà ông còn nhìn sông Hương như thể khởi xướng cho những giá trị tinh thần lịch sử dân tộc bản địa. Sông Hương trong quá khứ qua những triều đại phong kiến vàng son, nó đã từng mang tên gọi Linh giang, dòng sông viễn châu đã chiến đấu oanh liệt bảo vệ biên giới phía nam Tổ quốc nước Đại Việt. Nó đã từng vẻ vang soi bóng kinh thành Phú Xuân của anh hùng Nguyễn Huệ, rồi nó đi suốt qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ góp thêm phần làm ra những chiến công lẫy lừng vang dội cả toàn thế giới như lời đại tướng Võ Nguyên Giáp đã phát biểu: “Lịch sử Đảng đã ghi bằng nét son tên của thành phố Huế, thành phố tuy nhỏ nhưng đã góp sức rất xứng danh cho Tổ quốc”. Từ hiện thực kiêu hùng của Huế, mà Hoàng Phủ Ngọc Tường nhận định rằng: “Sông Hương là loại sông của thời hạn ngân vang, của sử thi viết dưới màu cỏ lá xanh lè”. Mặt khác, sông Hương cũng là cội nguồn của thi ca nghệ thuật và thẩm mỹ. Có biết bao văn nhân, thi sĩ đã từng rung động với dòng sông Hương như Nguyễn Du, Cao Bá Quát, Tản Đà, Tố Hữu. Nhà văn đã tin rằng “có một dòng sông thi ca về sông Hương và tôi kỳ vọng đã nhận được xét một cách công minh về nó khi nói rằng dòng sông ấy không lúc nào tái diễn mình trong cảm hứng của những nghệ sĩ”. Cao Bá Quát đã từng nhìn sông Hương mà thốt lên rằng: “Trường giang như kiếm lập thanh thiên”. Tản Đà thấy “dòng sông trắng, lá cây xanh”. Hàn Mặc Tử thì lại so sánh tôn vinh sông Hương như sông ngân hà: “Thuyền ai đậu bến sông trăng đó/Có chở trăng về kịp tối nay”. Thu Bồn nhìn làn nước lững lờ của sông Hương mà bâng khuâng “dòng sông dùng dằng dòng sông không chảy/Sông chảy vào lòng nên Huế rất sâu”. Và với Nguyễn Trọng Tạo, Hương Giang lãng đãng một bầu khí quyển lịch sử một thời thi ca giúp nhà thơ thăng hoa những vần say đắm: “Con sông đám cưới Huyền Trân Bỏ quên dải lụa phù vân trên nguồn Hèn chi thơm thảo nỗi buồn Niềm riêng nhuộm tím hoàng hôn đến giờ Con sông nửa thực nửa mơ Nửa mong Lí Bạch, nửa chờ Khuất Nguyên” Đất nước Việt Nam có thật nhiều dòng sông chảy qua mọi miền xứ sở, và nó đã kịp chảy vào trong những vần thơ, trang văn tuyệt vời. Bạn đọc từng xót xa với Hoàng Cầm khi nghe đến tin sông Đuống bị quân thù chiếm đóng. Nhà thơ đã thốt lên: “Sông Đuống trôi đi/Một dòng lấp lánh lung linh/Nằm nghiêng nghiêng trong kháng mặt trận kì”. Công chúng yêu văn đã và đang chiêm ngưỡng và thưởng thức và ngắm nhìn và thưởng thức vẻ đẹp hung bạo và trữ tình của “Đà Giang độc bắc lưu” qua những “trang hoa” xuất sắc của nhà tuỳ bút số 1 Nguyễn Tuân. Giờ toàn bộ chúng ta lại tìm tới với sông Hương-dòng sông chỉ tự thu mình nhã nhặn trong lãnh địa Thừa Thiên Huế, nhưng qua những trang kí tài hoa của Hoàng Phủ Ngọc Tường sông Hương hiện ra với những vẻ đẹp dịu dàng êm ả, tinh xảo, góp thêm phần làm cho Huế trở nên một bức tranh sơn thuỷ hữu tình. Hơn thế, sông Hương còn là một loại sông lịch sử dân tộc bản địa, văn hoá, thơ ca, nghệ thuật và thẩm mỹ. Nó đã là một phần trong đời sống tâm linh của người Huế trầm mặc, thâm thúy. Câu hỏi “Ai đã đặt tên cho dòng sông?” của Hoàng Phủ Ngọc Tường đã gợi lên trong miền tình cảm của bạn đọc nhiều do dự về một dòng sông ngỡ là quá quen, hoá ra lại sở hữu nhiều bí hiểm nên phải mày mò thêm. Có như vậy, toàn bộ chúng ta mới hiểu thâm thúy hơn về quê nhà giang sơn, tự hào hơn về giang sơn cẩm tú Việt Nam. Cảm nhận hình tượng sông Hương qua Ai đã đặt tên cho dòng sông hay nhấtCó ai về xứ Huế mộng mơ mà không một lần ngắm nhìn và thưởng thức dòng sông Hương huyền diệu. Con sông đã làm ra nét đặc trưng của xứ Huế. Bởi vậy mà, nó đang trở thành nguồn cảm hứng vô tận cho nghệ thuật và thẩm mỹ trong số đó có văn chương. Và một trong những tác phẩm nổi tiếng về sông Hương đó là tùy bút “ai này đã đặt tên cho dòng sông” của Hoàng Phủ Ngọc Tường. Nổi bật của tác phẩm này là hình tượng sông Hương đẹp, đầy sắc tố. Trước hết, sông Hương là “bản trường ca của rừng già”. Sông Hương gắn sát với đại ngàn Trường Sơn hùng vĩ. Con sông toát lên vẻ đẹp của sức sống mãnh liệt vừa hùng tráng trữ tình như bản trường ca bất tận của vạn vật thiên nhiên: “rầm rộ giữa bóng cây đại ngàn, mãnh liệt qua những ghềnh thác, cuộn xoáy như cơn lốc vào những đáy vực bí hiểm, và cũng luôn có thể có những lúc nó trở nên dịu dàng êm ả và say đắm Một trong những dặm dài chói lọi red color của hoa đỗ quyên rừng”. Câu văn dài gợi dậy cái dư vang của trường ca. “Sông Hương đã sống một nửa đời sống mình như một cô nàng Digan phóng khoáng man dại. Rừng già đã hun đúc cho nó một bản lĩnh gan dạ, một tâm hồn tự do và trong sáng”. Đây là một liên tưởng thú vị độc lạ và rất khác nhau. Bằng việc ví sông Hương với cô nàng Digan, tác giả đã khắc sâu vào tâm trí người đọc một ấn tượng mạnh mẽ và tự tin. Sông Hương hiện lên như một con người dân có đậm cá tính, có tâm hồn với vẻ đẹp hoang dại đầy tình tứ. Khi thoát khỏi rừng, “sông Hương nhanh gọn mang một vẻ đẹp dịu dàng êm ả trí tuệ, trở thành người mẹ phù sa của một vùng văn hóa truyền thống xứ sở”. Cách gọi này giúp người đọc có thêm một quan điểm, một sự hiểu biết về vẻ đẹp hùng vĩ đầy chất thơ. Sông Hương còn là một một đấng sáng tạo. Nó đã tạo ra, gìn giữ và bảo tồn văn hóa truyền thống của một vùng xứ sở. Nhà văn tiếp tục tưởng tượng sông Hương như “người gái đẹp ngủ mơ màng giữa cánh đồng Châu Hóa đầy hoa dại” được người tình mong đợi đến thức tỉnh. Từ đây, thủy trình của sông Hương khi nó khởi đầu về xuôi như một cuộc tìm kiếm có ý thức. Người tình nhân đích thực của một người con gái đẹp trong câu truyện tình yêu nhuốm màu cổ tích. Thủy trình của sông Hương được miêu tả với sức sống mới, vóc dáng mới. Dòng sông chuyển dòng một cách kiên tục, vòng giữa khúc quanh đột ngột uốn mình qua những đường cong thật mềm. Hành trình khá gian truân, vượt qua nhiều thử thách: “từ ngã ba tuần sông Hương theo phía Nam Bắc qua điện Hòn Chén; vấp Ngọc Trản, nó chuyển hướng sang Tây Bắc, vòng qua thềm đất bãi Nguyệt Biều, Lương Quán rồi đột ngột vẽ một hình cung thật tròn về phía hướng đông bắc, ôm lấy chân đồi Thiên Mụ, xuôi dần về Huế. Những câu văn miêu tả dòng chảy địa lý tự nhiên của dòng sông, biến dòng chảy ấy trở thành một hành trình dài của người con gái đẹp duyên dáng. Vào giữa lòng thành phố, sông Hương “vui tươi hẳn lên Một trong những biền bãi xanh lè”. “Sông Hương nằm ở vị trí giữa lòng thành phố yêu quí của tớ”. Sông Hương yên bình đã làm cho cảnh vật phố Huế trở nên mộng mị, ảo diệu, nhẹ nhàng. Sông Hương như “điệu slow tình cảm dành riêng cho Huế”. Sông Hương như một giai điệu chậm rãi làm cho mọi cảnh vật, mọi thứ xô bồ như một phút lặng. Sông Hương còn được ví với “tài nữ đánh đàn lúc đêm khuya”. Tác giả đã gợi đến một nét tươi tắn văn hóa truyền thống của Huế gắn với dòng sông thơ mộng: nhã nhạc cung đình Huế. Nhã nhạc phải được màn biểu diễn trên sông vào đêm khuya mới cảm nhận hết được vẻ đẹp âm nhạc và sắc tố văn hóa truyền thống đặc trưng ở nơi đây. Khi rời khỏi thành phố, sông Hương như một “người tình thủy chung”. Khúc ngoặt về phía Đông của dòng sông trong con mắt của người nghệ sĩ là biểu lộ của nỗi vấn vương, cả một chút ít lẳng lơ kín kẽ. Nhà văn tưởng tượng sông Hương như nàng Kiều trở lại gặp Kim Trọng để nói lời thề trước lúc ra đi. Dòng sông Hương là loại sông của lịch sử dân tộc bản địa, của thi ca. Trong lịch sử dân tộc bản địa, sông Hương mang vẻ đẹp của một bản anh hùng ca, ghi dấu bao chiến công oanh liệt của dân tộc bản địa. Từ dòng sông biên thùy của những vua Hùng, đến bảo vệ biên giới phía Nam của Tổ quốc Đại Việt thời trung đại. Thế kỉ mười tám nó vẻ vang soi bóng kinh thành Phú Xuân của người anh hùng Nguyễn Huệ; nó sống hết lịch sử dân tộc bản địa bi tráng của thế kỉ mười chín với máu của những cuộc khởi nghĩa, và từ đấy sông Hương đã đi vào thời đại Cách mạng tháng Tám của những chiến công rung chuyển. Không chỉ lịch sử dân tộc bản địa mà còn là một thi ca. Dòng sông không lúc nào tự tái diễn mình. Nó luôn mang vẻ đẹp mới. Nó có kĩ năng khơi nguồn cảm hứng mới cho những nhà văn nghệ sĩ. Một cảm hứng vô tận, nhiều sắc màu. Cảm nhận vẻ đẹp hình tượng sông hương trong đoạn trích sau: “từ đây, như đã tìm đúng đường về, sông hương vui tươi hẳn lên… chao nhẹ trên mặt nước như những vấn vương của một nỗi lòng.” từ đó, phản hồi ngắn về cái “tôi” tài hoa, uyên bác của Hoàng Phủ Ngọc Tường.Cuối cùng sông Hương đã đi đến được với thành phố của tớ, dòng sông mang một vẻ đẹp độc. Sông Hương như một điệu slow tình cảm của Huế. Lưu tốc của dòng sông khác hoàn toàn với dòng sông khác. Phải chăng vì quá yêu thành phố của tớ, dòng sông Hương muốn nhìn ngắm thành phố của tớ lâu hơn trước đó lúc rời xa nó. Đó là tình cảm của dòng sông hương với Huế hay đó là tình cảm đặc biệt quan trọng mà Hoàng Phủ Ngọc Tường dành riêng cho sông Hương và xứ Huế. Sông Hương như người tài nữ đánh đàn trong đêm khuya. Viết về sông Hương giữa lòng thành phố Huế tác giả không quên những nét tươi tắn văn hóa truyền thống gắn sát với dòng sông thơ mộng. Ở góc nhìn âm nhạc tác giả gọi sông Hương là người tài nữ đánh đàn. Sông Hương được ví như người tình dịu dàng êm ả và thủy chung. Ngòi bút của tác giả đã thực sự thăng hoa khi vẽ nên những hình ảnh đầy ấn tượng, những cảm nhận tinh xảo, những liên tưởng, so sánh đẹp đến bất thần, lí thú, thể hiện tình yêu say đắm với dòng sông. Đó là những nét bút thật “dịu dàng êm ả, tình tứ, đắm đuối”: “chiếc cầu trắng ở thành phố in ngần trên nền trời, nhỏ nhắn như một vầng trăng non”, sông Hương “uốn một cánh cung rất nhẹ sang cồn Hến”, đường cung ấy làm cho dòng sông mềm hẳn đi như một tiếng “vâng” không nói ra của tình yêu, “nghìn cánh hoa đăng bồng bềnh” làm dòng sông thêm lộng lẫy, dòng sông ngập ngừng như có “những vấn vương của một nỗi lòng, không nỡ rời xa thành phố…”. Quả đúng như câu thơ Thu Bồn: “Con sông dùng dằng, dòng sông không chảy Sông chảy vào lòng nên Huế rất sâu”. Cảm nhận vẻ đẹp của hình tượng sông hương qua đoạn trích “phải nhiều thế kỷ qua,… Một trong những xóm làng trung du bát ngát tiếng gà…” từ đó nhận xét chất trữ tình trong những trang văn của Hoàng Phủ Ngọc Tường.DÀN Ý MỞ BÀI Hoàng Phủ Ngọc Tường là nhà văn chuyên về bút ký. Nét rực rỡ trong sáng tác của ông là ở sự phối hợp thuần thục giữa chất trí tuệ và tính trữ tình, giữa nghị luận sắc bén với tư duy đa chiều được tổng hợp từ vốn kiến thức và kỹ năng phong phú về triết học, văn hóa truyền thống, lịch sử dân tộc bản địa, địa lý,…Tất cả được thể hiện qua lối hành văn khuynh hướng về trong, súc tích, say đắm và tài hoa. Sáng tác của ông gắn sát với tình yêu quê nhà, giang sơn, con người, nhất là văn hóa truyền thống Huế: Bút ký “Ai đã đặt tên cho dòng sông” là bút ký hay nhất của nhà văn viết về xứ Huế thơ mộng và dòng sông Hương xinh đẹp. Trong những dòng văn lai láng chất thơ chất họa về dòng sông ấy, đoạn trích sau là tiêu biểu vượt trội hơn hết: “Phải nhiều thế kỉ qua đi, người tình mong đợi mới đến […] Một trong những xóm làng trung du bát ngát tiếng gà…” THÂN BÀI Khái quát Bút ký “Ai đã đặt tên cho dòng sông?” viết ở Huế năm 1981, in trong tập sách cùng tên. Bài ký có ba phần. Sách giáo khoa trích học phần đầu. Với bút ký này, tác giả đã mang lại cho những người dân đọc những cảm nhận thật đầy chất thơ về dòng sông Hương theo dòng chảy của nó từ Trường Sơn cho tới khi chảy qua thành phố Huế và xuôi về biển. Đoạn trích dẫn trên đấy là phần đầu đoạn trích sách giáo khoa: vẻ đẹp của sông Hương ở ngoại vi thành phố Huế. Nội dung chính 2.1. Mở đầu đoạn trích là hình ảnh sông Hương chảy qua cánh đồng Châu Hóa, dưới tầm nhìn nhân cách hóa, tác giả ví von sông Hương như một “người gái đẹp”: Câu văn như thảm lụa ngôn từ dệt nên một lịch sử một thời đẹp: “phải nhiều thế kỷ qua đi, người tình mong đợi mới đến thức tỉnh người gái đẹp ngủ mơ màng giữa cánh đồng Châu Hoá đầy hoa dại”. Hình ảnh được nhân cách hóa, liên tưởng thú vị tới truyện cổ tích “Nàng công chúa ngủ trong rừng”. Hai chữ “mơ màng” gợi tả hình ảnh một giấc ngủ đẹp và đầy quyến rũ của dòng sông, dòng sông như tỉnh như mơ, như thực như mộng. Hình ảnh cánh đồng hoa dại gợi tả một không khí trong trẻo, thơ mộng nhuốm màu cổ tích. Chỉ một câu văn ngắn Hoàng Phủ Ngọc Tường đã làm toát lên vẻ đẹp trong sáng, hồn nhiên của dòng sông, để từ đó, ngòi bút của nhà văn mê hoặc người đọc vào thuỷ trình đầy mê hoặc của Hương giang. 2.2. Dưới tầm nhìn địa lý, hội họa, sông Hương hiện lên với dòng chảy quanh co; dưới tầm nhìn nhân cách hóa, sông Hương giống “như một cuộc tìm kiếm có ý thức”. Giấu khuôn mặt mình vào chân núi Kim Phụng, “sông Hương đã chuyển dòng một cách liên tục, vòng giữa khúc quanh đột ngột, uốn mình theo những đường cong thật mềm, như một cuộc tìm kiếm có ý thức”. Câu văn mềm mại và mượt mà, uyển chuyển biết bao. Sông Hương sau vài thế kỷ ngủ quên giữa cánh đồng Châu Hóa đã được người tình mong đợi đến thức tỉnh, nhưng thức tỉnh rồi người tình không biết đã đi đâu, nên nàng ngơ ngác đi tìm, vô tình cuộc tìm kiếm ấy đã làm cho dòng sông càng trở nên đẹp tươi. Những từ ngữ như “khúc quanh đột ngột”, “uốn mình”, “đường cong thật mềm” cùng với phép so sánh “như một cuộc tìm kiếm có ý thức” đã gợi ra hình ảnh dòng sông mềm mại và mượt mà, nữ tính, quyến rũ, quyến rũ. Nét đẹp ấy cũng khiến ta liên tưởng đến nét “ngoằn ngoèo”, hay “áng tóc trữ tình” tuôn dài, tuôn dài của sông Đà dưới ngòi bút tài hoa của Nguyễn Tuân. Càng cho ta thêm một nét cảm nhận về vẻ đẹp vạn vật thiên nhiên bát ngát của giang sơn mà thêm trân quý những vẻ đẹp của non sông giang sơn mình. Không chỉ tạm ngưng ở đó, men theo thủy trình của dòng sông, men theo đường cong mềm mại và mượt mà, thướt tha ấy của cô nàng Hương giang nhà văn còn phát hiện ra: “Từ ngã ba Tuần, sông Hương theo phía nam bắc qua điện Hòn Chén; vấp Ngọc Trản, nó chuyển hướng sang tây-bắc, vòng qua thềm đất bãi Nguyệt Biều, Lương Quán rồi đột ngột vẽ một hình cung thật tròn về phía hướng đông bắc, ôm lấy chân đồi Thiên Mụ, xuôi dần về Huế”. Câu văn sử dụng phép liệt kê: điện Hòn Chén, Ngọc Trản, Nguyệt Biều, Lương Quán, Thiên Mụ… mang lại cho những người dân đọc những danh lam thắng cảnh nổi tiếng của xứ Huế cũng như vốn hiểu biết sâu rộng, kiến thức và kỹ năng địa lý phong phú của nhà văn. Tác giả sử dụng nhiều động từ chỉ đường nét khiến ta tưởng tượng về dòng chảy trữ tình của dòng sông thật sống động: “vấp – chuyển hướng – vòng qua – vẽ một hình cung – ôm lấy – xuôi dần…”. Hệ thống động từ đặc tả dòng chảy ấy làm sông Hương hiện lên chân thực, sắc nét, có hồn như một sinh thể sống động và giàu sức sống. Quan sát ở điểm nhìn gần hơn: “từ Tuần về đây, sông Hương vẫn đi trong dư vang của Trường Sơn, vượt qua một lòng vực sâu dưới chân núi Ngọc Trản để sắc nước trở nên xanh thẳm”. Đi trong “dư vang” là đi trong âm vang, trong sự vang vọng của đại ngàn Trường Sơn. Dòng chảy ấy dù uốn quanh, lượn vòng nhưng lưu tốc vẫn còn đấy mạnh mẽ và tự tin. Hai chữ “vượt qua” gợi hành trình dài nhọc nhằn, gian truân; và sắc nước “xanh thẳm” là phần thưởng xứng danh đã có được sau hành trình dài nhọc nhằn ấy. Để khi về đến những Vọng Cảnh, Tam Thai, Lựu Bảo, dòng sông đã phần nào được kiềm chế sức mạnh. Bản quyền của thầy Phan Danh Hiếu. Từ đây chỉ từ sắc nước xanh thẳm, hiền hoà. Sắc xanh thẳm của nước hoà vào bóng hình hùng vĩ của “hai dãy đồi sừng sững như thành quách, với những điểm trên cao đột ngột như Vọng Cảnh, Tam Thai, Lựu Bảo” tạo ra bức hoạ đồ mà ca dao người Huế từng ngợi ca: “Đường vô xứ Huế loanh quanh – Non xanh nước biếc như tranh hoạ đồ”. Sắc nước hòa vào sắc núi, sắc đồi và ánh chiếu lên khung trời Tây Nam thành phố sắc màu lộng lẫy như đóa hoa phù dung mà chỉ riêng Huế mới có: “sớm xanh, trưa vàng, chiều tím”. Cái sắc màu không trộn lẫn ấy có lần đã và đang thổn thức trong thơ của Đoàn Thạch Biền: Đã bốn lần đến Huế Vẫn lạ như lần đầu Sông Hương lơ đãng chảy Nắng tím vướng chân cầu Đoạn tả sông Hương thay đổi dòng chảy chỉ có bốn câu văn, bốn câu dài miên man với những từ ngữ đẹp đã tạo ra một bức họa đồ sơn thủy tuyệt đẹp. Người đọc không khỏi tấm tắc ngợi ca cái tài hoa của Hoàng Phủ Ngọc Tường, bởi chỉ một chiếc vẩy bút mà ông đã tạo ra cái chất “thi trung hữu họa” hiếm thấy với bất kể tác giả nào viết về sông Hương. Chợt nhớ tới nhà phê bình văn học Lê -ô- nít Lê- ô- nốp của nước Nga hùng vĩ với câu nhận định: “Có hai kiểu nhà văn thường gặp, kiểu nhà văn phóng bút tạo ra những hình tượng góc cạnh, thô mộc; có kiểu nhà văn chỉ vẩy nhẹ ngòi bút mà hình tượng nghệ thuật và thẩm mỹ đã sống động, đẹp tươi hơn hết cảnh thần tiên”. Vậy chắc ở đây Hoàng Phủ Ngọc Tường là kiểu nhà văn thứ hai – một kiểu nhà văn chỉ việc vẩy bút là đã dệt nên thảm lụa ngôn từ mà điểm tô cho hình tượng nghệ thuật và thẩm mỹ. 2.3. Đoạn trích khép lại bằng hai câu văn miêu tả sông Hương mang vẻ đẹp “trầm mặc như triết lý, như cổ thi”. Khi chảy qua miền lăng tẩm đền đài – nơi yên nghỉ của những triều vua, sông Hương như trầm mặc hẳn đi, bởi nàng đang trải qua một “giấc ngủ nghìn năm của những vua chúa được phong kín trong tâm những rừng thông u tịch và niềm tự tôn âm u của những lăng tẩm đồ sộ toả lan khắp cả một vùng thượng lưu: “Bốn bề núi phủ mây phong – Mảnh trăng thiên cổ bóng tùng Vạn Niên”. Các từ ngữ như “u tịch”, “âm u”, “thiên cổ”, “vạn niên” gợi không khí cổ kính và cũng như phần nào lý giải cho vẻ đẹp trầm mặc của sông Hương. Nhà văn xác lập: “Đó là vẻ đẹp trầm mặc nhất của sông Hương, như triết lý, như cổ thi, kéo dãn mãi đến lúc mặt nước yên bình của nó gặp tiếng chuông chùa Thiên Mụ ngân nga tận bờ bên kia, Một trong những xóm làng trung du bát ngát tiếng gà…”. “Trầm mặc” là vẻ đẹp trầm tư, gợi ra cảm hứng im lìm, dáng đứng thâm nghiêm sâu lắng, mang nặng nỗi niềm tâm sự, hoài niệm quá khứ. Nét đẹp ấy làm cho đất trời, con người cũng thấy nặng lòng. Bản quyền của thầy Phan Danh Hiếu. So sánh với “triết lý”, triết lý là yếu tố trải nghiệm, là chân lý; “Cổ thi” là vẻ đẹp cổ kính, giàu chất thơ, chất họa. Dòng sông như quy tụ khá đầy đủ dấu ấn của triết học, thi ca, nhạc họa. Đây cũng đó là cái tôi tài hoa của Hoàng Phủ Ngọc Tường. Hai chữ “yên bình” gợi hình ảnh mặt nước trong trẻo, yên bình, không gợn sóng. Hai chữ “ngân nga” gợi âm thanh ngân vang, luyến láy, như kéo dãn ra mênh mang trong cõi vô thường. Từ láy “bát ngát” đặt giữa “những xóm làng trung du bát ngát tiếng gà” gợi ra không khí bát ngát mang vẻ đẹp bình dị, hiền hòa, ngọt ngào như đưa người đọc trôi mênh mang vào một trong những cõi ảo huyền đến nỗi thèm một chiếc giật mình để dứt thoát khỏi cảm hứng ấy mà không được, cho tới khi bừng tỉnh bởi tiếng chuông chùa Thiên Mụ. Trong cảm nhận của TS. Trịnh Thu Tuyết thì: “Cái hư vô tịch mịch của tiếng chuông chùa hòa quyện với chất thơ ấm cúng của tiếng gà nơi thôn dã đã đưa dòng sông trôi đi giữa mộng và thực, giữa đạo và đời, như thực, như mơ”. 3. Đánh giá nội dung và nghệ thuật và thẩm mỹ “Ai đã đặt tên cho dòng sông?” là một bút ký xuất sắc của Hoàng Phủ Ngọc Tường. Hành văn súc tích, giàu chất thơ. Nét rực rỡ làm ra sức mê hoặc của đoạn trích là cảm xúc sâu lắng được tổng hợp từ một vốn hiểu biết phong phú về văn hóa truyền thống, lịch sử dân tộc bản địa, địa lý và văn chương cùng một văn phong thanh nhã, khuynh hướng về trong, tinh xảo và tài hoa. Thành công của đoạn trích nói riêng và bút ký “Ai đã đặt tên cho dòng sông” nói chung đó là nhờ vào một trong những số trong những yếu tố nghệ thuật và thẩm mỹ đã được Hoàng Phủ Ngọc Tường vận dụng một cách thuần thục, sáng tạo: Ngôn ngữ trong sáng, phong phú, uyển chuyển, giàu hình ảnh, giàu chất thơ. Sử dụng nhiều phép tu từ như: So sánh, nhân hoá, ẩn dụ, điệp ngữ… Bản quyền của thầy Phan Danh Hiếu. Bút ký có sức liên tưởng kì diệu, sự hiểu biết phong phú về kiến thức và kỹ năng địa lý, lịch sử dân tộc bản địa, văn hoá nghệ thuật và thẩm mỹ và những trải nghiệm của mình mình. Giọng văn nhẹ nhàng pha lẫn hoài niệm làm bài ký toát lên nỗi niềm thương nhớ bâng khuâng. Tất cả đã hòa quyện lại dưới ngòi bút Hoàng Phủ Ngọc Tường và chắp cánh, nâng đỡ cho ngòi bút tài hoa ấy thăng hoa cùng tác phẩm. KẾT BÀI (Tự làm) Hình ảnh so sánh “ bản trường ca của rừng già, hay cô nàng digan man dại ví với sông hương, gây cho em cảm xúc và liên tưởng gì?+ So sánh: như một bản trường ca dài, đủ mọi chương đoạn, với những cung bậc cảm xúc mãnh liệt, vừa hào hùng, vừa say đắm (rầm rộ, mãnh liệt, cuộn xoáy, dịu dàng êm ả, say đắm…, gắn với đại ngàn Trường Sơn đầy những đáy vực bí hiểm, những ghềnh thác kinh hoàng, những dặm dài chói lọi của hoa đỗ quyên…) + Nhân hoá: như một cô nàng Digan: phóng khoáng và man dại, có bản lĩnh gan dạ, tâm hồn tự do và trong sáng. Cảm nhận về thủy trình của sông HươngThủy trình của sông Hương là thủy trình có ý thức tìm về người tình mong đợi. Khi chảy giữa Huế, sông Hương mềm hẳn đi như một tiếng “vâng” không nói ra của tình yêu. Trước khi đổ ra cửa biển, sông Hương như người con gái dùng dằng chia tay tình nhân thể hiện một nỗi niền vương vẫn với một chút ít lẳng lơ kín kẽ. Dàn ý rõ ràng: Cảm nhận về hình tượng sông Hương qua Ai đã đặt tên cho dòng sông1. Mở bài – Tác giả Hoàng Phủ Ngọc Tường: là nhà văn của xứ Huế, ông có sức liên tưởng tưởng tượng dồi dào, lối hành văn say đắm, ông chuyên viết về bút kí. – Tác phẩm là tùy bút tiêu biểu vượt trội cho phong thái văn chương của tác giả: sự phối hợp thuần thục giữa chất trí tuệ và trữ tình, giữa nghị luận sắc bén và suy tư đa chiều. – Hình tượng TT của tác phẩm là hình tượng dòng sông Hương. 2. Thân bài 2.1. Dòng sông vạn vật thiên nhiên a. Ở thượng nguồn: – Là “bản trường ca của rừng già” “rầm rộ dưới bóng cây đại ngàn”, “mãnh liệt qua những ghềnh thác”; lúc lại dịu dàng êm ả say đắm dưới dặm dài chói lọi hoa đỗ quyên …” – “cô nàng Di – gan”: phóng khoáng, man dại, tâm hồn tự do, trong sáng, bản tính gan dạ, có sức mạnh bản năng – Sắc đẹp dịu dàng êm ả và trí tuệ“người mẹ phù sa của vùng văn hóa truyền thống xứ sở” . b. Sông Hương từ thượng nguồn đến Huế: – Sông Hương “như một người gái đẹp nằm ngủ mơ màng …” được thức tỉnh bởi tiếng gọi của tình yêu, khởi đầu hành trình dài gian truân, “tìm kiếm có ý thức” đến với Huế, lần đầu đến với tình yêu một mặt rất nhát gan, một mặt táo bạo dữ thế chủ động “vẫn đi trong dư vang của Trường Sơn”. + ông Hương có nhịp chảy chậm rãi, “mềm như tấm lụa” (liên hệ hình ảnh sông Đà như “áng tóc trữ tình”), + Từ ngã ba Tuần đến chân đồi Thiên Mụ: mang dáng vóc trầm mặc khi chảy qua những lăng tẩm, đổi dòng chuyển hướng liên tục. + Từ chân đồi Thiên Mụ đến lúc gặp Huế: “vui hẳn lên”, “kéo một nét thẳng” vì tìm đúng đường về + Giáp mặt Huế, sông Hương không gặp Huế ngay mà “uốn một cánh cung …tình yêu” như một người con gái bẽn lẽn, ngại ngùng. c. Trong lòng Huế – Tác giả so sánh sông Hương với những dòng sông nổi tiếng trên toàn thế giới, sông Hương chỉ thuộc về một thành phố duy nhất, tựa như người con gái chung thủy. – Sông Hương mang lại cho Huế một vẻ đẹp cổ xưa dân dã: “ánh lửa thuyền chài … xưa cũ”, trôi đi chậm như một mặt hồ. – Người con gái đắm say tình tứ khi bên người mình yêu, người con gái tài hoa “tài nữ đánh đàn trong đêm khuya”. d. Từ biệt Huế ra biển: như một người con gái lưu luyến, thủy chung từ biệt tình nhân. – Nhận xét: tác giả đa phần cảm nhận vẻ đẹp sông Hương từ góc nhìn tình yêu khiến sông Hương hiện lên như một người con gái chung tình hết lòng vì tình yêu. 2.2. Dòng sông lịch sử dân tộc bản địa – Sông Hương là một nhân chứng lịch sử dân tộc bản địa của Huế, của giang sơn: “soi bóng kinh thành Phú Xuân của người anh hùng Nguyễn Huệ”, tận mắt tận mắt chứng kiến những mất mát đau thương của những cuộc khởi nghĩa thế kỉ XIX, … – Sông Hương như một công dân có ý thức trách nhiệm thâm thúy với giang sơn: “biết hiến đời mình để làm ra chiến công”, … – Là một người con gái anh hùng: cùng gắn bó với Huế qua nhiều trận chiến đấu anh hùng trong thời kì trung đại, đến cách mạng tháng tám, … 2.3. Dòng sông văn hóa truyền thống – Sông Hương là “người mẹ phù sa của vùng văn hóa truyền thống xứ sở”: toàn bộ âm nhạc cổ xưa Huế, những bản đàn theo suốt đời sống Kiều và bản Tứ đại cảnh đều được sinh thành trên sông nước sông Hương. – Là người tài nữ đánh đàn trong đêm khuya: không lúc nào tái diễn trong cảm hứng của những thi nhân. 3. Kết bài – Nêu cảm nhận về hình tượng dòng sông Hương – Đánh giá nghệ thuật và thẩm mỹ nổi trội: liên tưởng độc lạ và rất khác nhau, sử dụng từ ngữ rực rỡ, văn phong thanh nhã, thành công xuất sắc trong nghệ thuật và thẩm mỹ xây dựng hình tượng sông Hương. – Qua tác phẩm ta cảm nhận được niềm tự hào tha thiết của tác giả với vẻ đẹp vạn vật thiên nhiên xứ Huế cũng như giang sơn. ►►CLICK NGAY vào nút TẢI VỀ tại đây để tải về Top 4 bài văn hay: Cảm nhận về hình tượng sông Hương qua Ai đã đặt tên cho dòng sông lớp 12 tuyển chọn file PDF trọn vẹn miễn phí. Video tương quan |
Chia sẻ
Review Sông Hương được những nhà thơ cảm nhận thế nào trong thi ca ?
Một số hướng dẫn một cách rõ ràng hơn về Video Sông Hương được những nhà thơ cảm nhận thế nào trong thi ca tiên tiến và phát triển nhất .
Share Link Down Sông Hương được những nhà thơ cảm nhận thế nào trong thi ca miễn phí
Hero đang tìm một số trong những Chia Sẻ Link Cập nhật Sông Hương được những nhà thơ cảm nhận thế nào trong thi ca Free.
#Sông #Hương #được #những #nhà #thơ #cảm #nhận #thế #nào #trong #thi